Praca Ryszarda Woźniaka (fot. MCSW Elektrownia)

Mazowieckie Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia w Radomiu włącza się w tę akcję i zaprasza wszystkie osoby po 60. roku życia do obejrzenia w sobotę i niedzielę: 3 i 4 października, wystaw: Beaty Białeckiej pt. „Na mój obraz i podobieństwo” oraz wystawy Ryszarda Woźniaka pt. „Lunapark Europa”.

W sobotę wstęp na wystawy bezpłatny.

Ponadto w niedzielę, 4 października, o godz. 12.30 seniorzy będą mogli wziąć udział w  zajęciach plastycznych, które wspierają sprawność manualną i motorykę małą. Uczestnicy poznają technikę kinusajga, czyli tworzenie obrazów z tkanin bez szycia.  

Cena biletu 1 zł w ramach programu „Wsparcie osób z niepełnosprawnościami na Mazowszu” lub 20 zł dla pozostałych uczestników

Liczba uczestników: do 20 osób. Na warsztaty obowiązują zapisy, tel. 884 320 030.

Zdjęcie ilustracyjne (fot. Łukasz Wójcik/UM Radom)

To wyjątkowe wydarzenie artystyczno-edukacyjne przygotowane z okazji 50. rocznicy robotniczego buntu, trwa od czerwca. Główną ideą projektu jest dialog międzypokoleniowy oraz ukazanie procesu przejścia od „pamięci żywej” do „pamięci wyobrażonej”. Ta wielogłosowa opowieść o wolności konfrontuje ze sobą dwie perspektywy: osobiste doświadczenia i autentyczne emocje artystów będących naocznymi świadkami wydarzeń 1976 r. ze spojrzeniem młodszego pokolenia twórców, którzy historię tę rekonstruują z rodzinnych przekazów i dokumentów. Całość spaja partycypacyjna akcja artystyczna, która zaprasza do tej poruszającej rozmowy o przeszłości również lokalną społeczność. 

Uczestnicy wystawy: Zbigniew Bajek, Andrzej Brzegowy, Edyta Jaworska-Kowalska, Stanisław Zbigniew Kamieński, Bożena Klimek-Kurkowska, Marcin Kucewicz, Karol Łukasiewicz, Krzysztof  Mańczyński, Aleksander Olszewski, Katarzyna Pietrzak. 

Oprawa muzyczna - Symbiosis Live Session. To radomski duet muzyczny: Marta Wilczyńska i Damian Czarnecki, wykonujący muzykę z pogranicza elektroniki, jazzu i improwizacji. To połączenie brzmień elektronicznych, jazzu i żywych instrumentów (m.in. trąbki i wokalu).

Każdy uczestnik spotkania otrzyma bezpłatny, drukowany egzemplarz artbooka.

Nagrodą w konkursie jest kapelusz-rzeźba (fot. archiwum)

– To już 17. edycja Festiwalu Gombrowiczowskiego, który przez te kilkanaście lat buduje renomę radomskiego teatru w świecie międzynarodowym. Udowadnia też i przypomina, że Gombrowicz – parafrazując – wielkim pisarzem był. Tegoroczny festiwal na pewno przyniesie wiele doznań kulturalnych – uważa wiceprezydent Bartosz Bednarczyk.

Festiwal rozpocznie się 10 października. Na początek widzowie zobaczą spektakl „Przeciw…” w reżyserii Mikołaja Grabowskiego. Wieczorem odbędzie się oficjalne otwarcie festiwalu i spektakl „Ferdydurke” Teatru im. Juliusza Osterwy z Gorzowa Wielkopolskiego.

10 spektakli, w tym dwa zagraniczne

– Bardzo zależało nam w tym roku na różnorodności. Mamy dwa spektakle związane z „Iwoną”, dwa z „Ferdydurke” i dwa oparte na „Dziennikach”. Chodziło o to, żeby widzowie nie mieli poczucia, że przez kilka dni oglądają to samo. Długo dokonywaliśmy selekcji, propozycji było znacznie więcej – zapewnia Jarosław Rabenda, dyrektor teatru.

Spektakle będą oceniane przez międzynarodowe jury: Grażynę Szapołowską, Jana Bończę‑Szabłowskiego, Andro Enukidze, Tomasza Tyczyńskiego i Waldemara Zawodzińskiego, które przyzna Grand Prix – Kapelusz Gombrowicza – rzeźbę autorstwa Marzenny Olszewskiej‑Bałki.

Festiwal to nie tylko spektakle konkursowe. W programie znalazła się m.in. debata literacka „Dlaczego Gombrowicz nie chodził do teatru?”, wystawa plakatów gombrowiczowskich, czytanie performatywne oraz koncert jazzowy radomskiej grupy Lady Funk. Każdego dnia po przedstawieniach będzie działało Studio Festiwalowe prowadzone przez Tomasza Domagałę. Rozmowy z aktorami i twórcami będą transmitowane w internecie.

Festiwal od ponad 30 lat jest jednym z najważniejszych wydarzeń organizowanych przez Teatr Powszechny w Radomiu. Od początku jego istnienia patronuje mu Rita Gombrowicz.

PROGRAM:

10 października

godz. 17.00 PRZECIW…, reż. Mikołaj Grabowski, Teatr Powszechny im. Jana Kochanowskiego, Radom (scena kameralna)

obsada: Izabela Brejtkop, Zuzanna Repelowicz, Natalia Samojlik, Łukasz Węgrzynowski, Michał Węgrzyński, Tomasz Wóltański, Mateusz Paluch

Spektakl „Przeciw…”, przygotowany na podstawie „Ferdydurke” i „Dzienników” Witolda Gombrowicza w adaptacji i reżyserii Mikołaja Grabowskiego, zainauguruje XVII Międzynarodowy Festiwal Gombrowiczowski.
Wstęp płatny

godz. 19.30 "Ferdydurke", reż. Dariusz Lewandowski, Teatr im. Juliusza Osterwy, Gorzów Wielkopolski (duża scena)

Współczesna i dynamiczna adaptacja jednej z najważniejszych powieści Gombrowicza. Gorzowski teatr sięga po charakterystyczne dla autora tematy formy, niedojrzałości i relacji międzyludzkich, pokazując ich aktualność we współczesnym świecie.
Wstęp bezpłatny

11 października

godz. 14.00 Debata literacka "Dlaczego Gombrowicz nie chodził do teatru'?

 (scena Kotłownia)

Wstęp płatny

godz. 17.00 "Nneinasyceni, czyli czysta blaga", reż. Jerzy Łazewski, Marecki Ośrodek Kultury im. Tadeusza Lużyńskiego, Marki (scena kameralna)

Na scenie spotykają się trzy niezwykłe wyobraźnie literackie – Witolda Gombrowicza, Stanisława Ignacego Witkiewicza i Brunona Schulza. Ich groteskowe, poetyckie i absurdalne światy splatają się w opowieść o człowieku próbującym ocalić sens i piękno w czasach niepokoju. W obsadzie m.in. Rafał Królikowski.

Wstęp płatny.

godz. 19.00 "Iwona, księżniczka burgunda", reż. Biljana Radinoska, NI Comedy Theatre Skopje, Macedonia (duża scena).

Opowieść o ciszy, która zmienia otaczający ją świat. Iwona nie mówi, a jej milczenie działa jak lustro, obnażając hipokryzję, słabość i strach wszystkich wokół niej. Książę Filip dostrzega ją w chwili nudy. To, co zaczyna się jako drobny żart na świeżym powietrzu, szybko staje się głównym problemem tej historii.

Wstęp płatny.

12 października

godz. 19.00 "Ferdydurke", reż. Mariusz Malec, Och-Teatr, Warszawa (scena kameralna).

Nowa adaptacja „Ferdydurke” we wspaniałej obsadzie, która łączy opowieść o poszukiwaniu własnej tożsamości z satyrą na edukację, społeczne konwenanse i przypisywane nam role. To jednocześnie charakterystyczna dla Gombrowicza zabawa formą i groteską.

Wstęp bezpłatny.

13 października

godz. 18.00 "Iwona, księżniczka burgunda", Teatr Polski, Bielsko-Biała (duża scena).

Współczesne spojrzenie na dramat Gombrowicza, w którym milcząca, niepasująca do otoczenia Iwona burzy porządek królewskiego dworu. Spektakl mówi o presji społecznej, potrzebie akceptacji oraz świecie zdominowanym przez kult popularności, piękna i wizerunku.

Wstęp płatny.

14 października       

godz. 19.00 ŚLUB, reż. Piotr Tomaszuk, Teatr Wierszalin, Supraśl (scena kameralna)

„Ślub” w interpretacji Teatru Wierszalin podejmuje charakterystyczne dla Gombrowicza pytania o wolność jednostki, władzę, tradycję i narzucone człowiekowi role. Groteska i absurd łączą się tu z bardzo poważną refleksją nad relacjami między ludźmi.

Wstęp płatny.

15 października

godz. 18.00 "Trans-Atlantyk", reż. Łukasz Witt – Michałowski, Teatr im. Juliusza Osterwy, Lublin (duża scena)

„Trans-Atlantyk” to spotkanie starszego Gombrowicza z samym sobą, własną młodością i wyborami z czasów wojny. Pełen groteski spektakl powraca do pytań o polskość, patriotyzm, wolność jednostki i walkę z narzuconą formą – pytań, które dziś znów nabierają szczególnej aktualności.

Wstęp płatny.

16 października

godz. 19.00 "Cyrk Trans- Atlantyk", reż. Alejandro Radawski, Teatr Harakiri, Buenos Aires, Argentyna (scena kameralna).

Spektakl przenosi Gombrowicza do szalonego cyrku, w którym polskość, męskość, patriotyzm i heroizm zostają doprowadzone do granic absurdu. Łącząc „Trans-Atlantyk” z biografią pisarza, spektakl staje się przewrotną opowieścią o buncie przeciwko narzuconym rolom i każdej tożsamości, która chce stać się obowiązującą.

Wstęp płatny.

17 października

godz. 18.00 "Rejs historia", reż. Radosław Stępień, Teatr Nowy im. Izabelli Cywińskiej, Poznań (duża scena).

Przedstawienie opowiada o dwóch ważnych momentach w biografii Gombrowicza – jego wyjeździe do Argentyny w 1939 roku i powrocie do Europy po niemal 25 latach. Spektakl konfrontuje młodego i dojrzałego pisarza, podejmując temat jego życiowych wyborów, stosunku do Polski oraz wpływu historii na losy jednostki.

Wstęp płatny.

godz. 21.00 "Tancerz mecenasa Kraykowskiego", reż. Piotr Męderak, próba improwizowana, Fundacja Republika Marzeń (scena kameralna) – wydarzenie towarzyszące

Na zakończenie festiwalu Fundacja Republika Marzeń zaprezentuje fragmenty próby inscenizowanej „Tancerza Mecenasa Kraykowskiego” – jednego z wczesnych utworów Gombrowicza. To opowieść o obsesyjnej fascynacji i stalkingu, łamiąca konwenanse klasowe i genderowe, z udziałem m.in. Grażyny Szapołowskiej, Mariusza Bonaszewskiego, Aleksandry Szwed i Stefano Terrazzino.

Wstęp bezpłatny.

godz. 21.30 Koncert Lay D Funk „Kolory jazzu” (scena Fraszka), wydarzenie towarzyszące.

Wstęp bezpłatny.

ok. godz. 22.30 Zakończenie festiwalu – ogłoszenie werdyktu jury i wręczenie nagród.

Jury: Grażyna Szapołowska – wybitna aktorka teatralna i filmowa, jedna z najbardziej rozpoznawalnych osobowości polskiego kina i teatru; Jan Bończa-Szabłowski – krytyk teatralny, publicysta i znawca twórczości Witolda Gombrowicza, od lat związany z Międzynarodowym Festiwalem Gombrowiczowskim; Andro Enukidze – gruziński reżyser teatralny, doktor sztuki i dziekan Wydziału Dramatu Państwowego Uniwersytetu Teatru i Filmu w Tbilisi; Tomasz Tyczyński – kurator i kierownik Muzeum Witolda Gombrowicza we Wsoli, badacz i popularyzator życia oraz twórczości pisarza;aldemar Zawodziński – ceniony reżyser teatralny i scenograf, wieloletni dyrektor artystyczny Teatru im. Stefana Jaracza w Łodzi, mający w swoim dorobku również inscenizacje Gombrowicza.

Wydarzenia towarzyszące:

- Wystawa plakatów nagrodzonych w konkursach na plakat gombrowiczowski.

- Wystawa plakatów Dariusza Komorka – wyróżnionego w Konkursie na plakat Gombrowiczowski w 2026 r. – Galeria Rogatka, organizator: Wydział Sztuki Uniwersytetu Radomskiego w Radomiu, prof. Andrzej Markiewicz.

Studio festiwalowe – rozmowy z artystami po spektaklach, transmitowane online, ale otwarte również dla publiczności, którą zapraszamy do udziału na żywo. Spotkania poprowadzi Tomasz Domagała – krytyk teatralny i filmowy, teatrolog oraz autor portalu DomagałasięKultury.

Laureatka nagrody została Emilia Konwerska (fot.Łukasz Wójcik/UM Radom)

Wręczenie lauru odbyło się podczas gali nagrody, która zwieńczyła organizowany przez Muzeum autora "Ferdydurke" festiwal "Opętani literaturą".   

Książka odważna                                                                                       

- Postanowiliśmy wyróżnić książkę odważną i wybitnie "samoswoją". Składa się na nią czterdzieści krótkich próz, które igrają z czytelniczymi przyzwyczajeniami i zawodzą zwyczajowe oczekiwania; w miejsce klasycznej fabuły wstawiają sytuacje pozornie błahe, rezygnują z konwencjonalnego domknięcia, opierają się jednoznacznej interpretacji, przekształcają postaci i zdarzenia w eksperyment myślowy, a czynią to z dezynwolturą, humorem, a nawet pewną dozą filuterności – mówił o książce Emilii Konwerskiej w laudacji prof. Jerzy Franczak, przewodniczący kapituły Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza.

– Gratuluję laureatom i życzę, by nagroda była dla autorów początkiem pięknej i długiej literackiej drogi. Życzę, by nie brakowało pomysłów, odwagi i radości pisania, a kolejne książki przynosiły czytelnikom dużo emocji. Mam nadzieję, że Radom jeszcze wiele razy będzie miejscem, do którego laureaci będą chętnie wracać. Bardzo się cieszę, że nagroda, którą wręczyliśmy już jedenasty raz, z roku na rok umacnia swoją pozycję w polskim świecie literackim. To powód do dumy dla Radomia – zapewniał prezydent Radosław Witkowski

Laureatka otrzymała 40 tys. zł, statuetkę oraz lornetkę, Gombrowiczowski symbol twórczej uważności wobec świata.

Poruszające i piękne słowo

–  Przede wszystkim dziękuję za tę laudację. Było to poruszające i piękne. Dziękuję tym, którzy czytali tę książkę i dzielili się ze mną opiniami. I dziękuję wydawnictwu – podkreśliła Emilia Konwerska.

Od kilku lat kapituła Nagrody Gombrowicza przyznaje także wyróżnienie w postaci miesięcznej rezydencji w Vence. To miasto na południu Francji, w którym ostatnie lata życia spędził Witold Gombrowicz. Decyzją jury na rezydencję pojedzie Marcin Oskar Czarnik, autor książki „Trzy dni, trzy noce”.

– Na początku było słowo. Potem były memy, gwara, slang, Power Rangersi i statystyki posiadania piłki w meczu FC Barcelony. Marcin Oskar Czarnik wziął się za tematy, o których polska literatura często pisze na klęczkach: religię, emigrację, narodowe cierpienie i napisał o nich z dużą dezynwolturą – uzasadniała w laudacji wybór Weronika Murek, członkini kapituły nagrody. 

Sam laureat, nawiązując do tego, że w tym roku wśród rzeczy nominowanych dominowały formy krótkie, swoje wystąpienie też zmieścił w formie krótkiej: - Dziękuję.

Jedna z najważniejszych

Ustanowiona przez radomski samorząd nagroda jest uznawana za jedno z czterech najważniejszych literackich wyróżnień w Polsce. Przyznawana jest za debiut, rozumiany jako pierwsza lub druga książka danego autora, napisana prozą artystyczną w języku polskim. Nagroda została ustanowiona w 2015 roku przez samorząd Radomia, a przyznana została po raz pierwszy rok później.

W tej edycji Nagrody Literackiej im. Witolda Gombrowicza można było zgłaszać książki wydane w 2025 r.. Wpłynęło 120 zgłoszeń. Spośród nich kapituła w kwietniu wybrała 16 tytułów na tzw. krótka listę, a w czerwcu wyłoniła piątkę nominowanych.

Nominowani byli:

- Marcin Oskar Czarnik, „Trzy dni, trzy noce”, wyd. Filtry
- Marcin Czub, „Natura dziury”, wyd. Ha!art,
- Dorota Grabek, „Zmartwychwstanki”, wyd. Czarne,
- Emilia Konwerska, „Rzeczy robione specjalnie”, wyd. ArtRage
- Arek Kowalik, „Dźwięki ptaków”, wyd. ArtRage.

Dzięki wsparciu samorządu województwa mazowieckiego od kilku edycji nagrody, wszyscy nominowani otrzymują wyróżnienia w wysokości po 5 tys. złotych.

Od tego roku w skład kapituły nagrody wchodzą Joanna B. Bednarek, Weronika Murek, Katarzyna Sawicka-Mierzyńska, Jerzy Franczak (przewodniczący), Piotr Kofta, Janusz Margański i Piotr Sadzik. Sekretarzem jest Tomasz Tyczyński.

W drugiej części gali w koncercie wystąpili Fisch Emade Tworzywo.

Źródło: Muzeum im. Witolda Gombrowicza, radom.pl

Zdjęcia: Łukasz Wójcik/UM Radom

Piknik odbędzie się na Placu Jagiellońskim

Program:

Część oficjalna

11.00 - uroczysta msza św. Hubertowska - kościół pw. św. Jana Chrzciciela ul. Rwańska 6;

12.00 – przemarsz pocztów sztandarowych i myśliwych na Plac Jagielloński;

12.30 – przywitanie zgromadzonych gości;

12.45 – przemówienia okolicznościowe.

Piknik Myśliwski

Koncerty:

·        Zespoły Sygnalistów Myśliwskich (RDLP Radom & Zespół Szkół Leśnych w Garbatce-Letnisku).

·        Młodzieżowa Orkiestra Dęta OSP Grójec.

Pokazy:

·        Psy myśliwskie w akcji – prezentacja wybranych ras, prowadzi Konrad Mąkosa

·        Pokaz wabienia zwierzyny – Maciej Chotecki, Myśliwskie historyjki

·        Pokaz sokolniczy – Marlena Koźlińska, Szponiaste i Falconer

Wystawy i stoiska:

·        Wystawa przyrodniczo-łowiecka.

·        Strefa edukacyjna: szkoły, optyka, biżuteria, odzież myśliwska.

·        Klub Dian PZŁ, koła łowieckie.

Degustacje:

·        Potrawy z dziczyzny przygotowane przez: Kubę Wolskiego.

·        Tradycyjne wyroby z dziczyzny od kół łowieckich Specjały Kół Gospodyń Wiejskich.

Inicjatywy Społeczne:

·        Akcja „Darz Bór – Dasz Krew” – zbiórka krwi.

·        Zbiórka charytatywna – pomoc w leczeniu Leona Słomki.

Na spacer zaprasza Resursa (fot. Resursa Obywatelska Radom)

Popularne spacery pozwalają poznawać dzieje miasta w sposób „namacalny” i nierzadko zajrzeć do mało oczywistych i na ogół niedostępnych miejsc. We wrześniu tematem wędrówki będą przydrożne kapliczki, figury i krzyże, których w mieście nie brakuje. Jak się okazuje, wiele z nich ma wyjątkowo ciekawą historię, a nawet własne legendy. Są to prawdziwe perły miejskiego krajobrazu i unikatowe dzieła sztuki. Uczestnicy spaceru dotrą do kilku z nich i przekonają się, kiedy i dlaczego jeden z tych obiektów został… oblepiony ludzkimi ekskrementami, który kryje historię wielkiej miłości oraz która kapliczka ma szczególne związki z Mistyczką z Radomia, Wandą Malczewską. Warto dodać, że spacer odbędzie się nazajutrz po 130. rocznicy śmierci kandydatki na ołtarze, więc nie zabraknie wielu ciekawostek o tej postaci. Na finał wędrówki Resursa tradycyjnie przygotowała słodki poczęstunek i możliwość zwiedzania ciekawego miejsca.

Start: ul. Żeromskiego 93 (przy kapliczce św. Rozalii). Wstęp wolny.

Ryszard Woźniak "Żądamy sztuki" (fot. Materiały prasowe/MCSW Elektrownia) 

Po wystawach Ryszarda Grzyba ("W samym środku życia jest malarstwo", 2023) i Pawła Kowalewskiego ("Porażka rozumu", 2024), Ryszard Woźniak zaproponuje publiczności wybór ponad 100 obrazów namalowanych na przestrzeni ostatnich 25 lat.

Tytułowym motywem przewodnim wydarzenia, spajającym jego elementy składowe, jest popularne miejsce rozrywki, lunapark, działający w warszawskiej dzielnicy Stegny-Rożek w latach 1995–1998, zamknięty na skutek poważnego wypadku. Nieczynne, porzucone obiekty infrastruktury i absurdalna atmosfera nieczynnego, poddawanego destrukcji wesołego miasteczka zainspirowały artystę do plastycznej refleksji, metaforycznej opowieści dotyczącej charakterystyki zachowań jednostek i grup społecznych wobec wyzwań i konsekwencji związanych z aspiracjami i obecnością Polski w strukturach Unii Europejskiej. Entuzjazm, oczekiwania, nadzieje, sceptycyzm, rozczarowanie, kwestionowanie sensu przynależności, osadzone w kontekstach społecznych i politycznych ostatniego ćwierćwiecza, stały się bazą dla twórczych rozstrzygnięć, uważnego i krytycznie obserwującego dynamicznie zmieniającą się rzeczywistość, artysty.

Wystawę określają prace premierowe i rzadko pokazywane, głównie w miejscach o lokalnym zasięgu. Ostatni, tytułowy, cykl jest w pełni premierowy. Na poziomie znaczeń wystawa wskazuje na językowy charakter sztuki obrazu, którą uprawia Ryszard Wożniak. Artysta koncentruje uwagę na obszarach języka kultury wizualnej, gdzie odnajduje kumulujące się i mieszające ze sobą różne rodzaje energii. Ich źródeł szuka w bliższej mu lub odleglejszej przeszłości. Obrazy ilustrują sposoby migracji toposów znaków i symboli z przeszłości do przyszłości, wskazują na ich ukrytą trwałość i językową aktualność oraz obecność we współcześnie komponowanych narracjach modernizacji. Ekspozycji towarzyszy obszerne wydawnictwo pod tym samym tytułem, zawierające teksty krytyczne, wywiad z artystą oraz reprodukcje dzieł prezentowanych na wystawie.

Ryszard Woźniak (1956) – malarz, performer, autor instalacji, teoretyk sztuki, pedagog. Studia na Wydziale Malarstwa Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie (1976-1981). Dyplom w pracowni profesora Stefana Gierowskiego. Współtwórca formacji artystycznej Gruppa (1982-1992). Prace artysty znajdują się w zbiorach Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego w Krakowie, Narodowej Galerii Sztuki Współczesnej Zachęta w Warszawie, Muzeum Sztuki w Łodzi, Muzeum Śląskim w Katowicach, Muzeum Górnośląskim w Bytomiu, Muzeum Okręgowym im. Leona Wyczółkowskiego w Bydgoszczy, a także w Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu.

Zdjęcia: Materiały prasowe/MCSW Elektrownia)

Muzeum zaprasza na kolejna wystawę

 - Egipt od tysięcy lat fascynuje podróżników, egiptologów i artystów. Wciąż można w nim odnaleźć coś zaskakującego, fascynującego i magicznego. Egipska religia jest skomplikowana, ale jednocześnie niezwykle uporządkowana, a sztuka starożytnego Egiptu stanowiła jej wyjątkowe odzwierciedlenie - mówi Adelina Szczerbińska, kuratorka wystawy.

Śmierć nie oznaczała końca istnienia

Dla starożytnych Egipcjan śmierć nie oznaczała końca istnienia. Była początkiem kolejnego etapu i podróży do świata bogów. Aby osiągnąć życie wieczne, należało odpowiednio przygotować się do tej drogi - zachować ciało, przeprowadzić właściwe rytuały, wyposażyć grobowiec i zapewnić zmarłemu ochronę podczas wędrówki przez zaświaty. - Egipt często kojarzymy z monumentalnymi budowlami, piramidami i wielkimi grobowcami faraonów. To jednak nie jest cała historia tej cywilizacji. Jej prawdziwym sercem był człowiek - ten, który budował, tworzył, wierzył i czcił swoich bogów. I właśnie człowiek jest najważniejszym bohaterem tej wystawy „Śmierć to dopiero początek” opowiada o ludziach, o ich sposobie postrzegania śmierci oraz o tym, jak religia wpływała na ich życie - zarówno na ziemi, jak i w wyobrażanym świecie po śmierci - wyjaśnia Adelina Szczerbińska.

Złożona wizja człowieka

Egipska wizja człowieka była niezwykle złożona. Człowiek stanowił całość, na którą składały się ciało oraz różne aspekty jego istnienia, między innymi ka, ba, imię (ren), cień (szut) i serce (ib). Szczególne miejsce zajmował ach - przemieniona i usakralizowana forma zmarłego, osiągana w wyniku odpowiednich rytuałów i pomyślnego przejścia przez proces pośmiertnej transformacji.

Dlatego tak wielką wagę przywiązywano do mumifikacji, obrzędów pogrzebowych i wyposażenia grobowców. Ciało nie było traktowane jedynie jako doczesna powłoka, lecz pozostawało ważnym elementem relacji pomiędzy zmarłym, jego ka, miejscem pochówku i kultem grobowym. Umieszczane w grobowcach naczynia, żywność, ozdoby czy przedmioty codziennego użytku miały zapewnić zmarłemu wszystko, czego mógł potrzebować po śmierci. Teksty, modlitwy, zaklęcia i przedstawienia pełniły natomiast funkcję ochronną i magiczną.

- Na wystawie zobaczymy między innymi starannie wykonane amulety, które miały chronić zmarłych w zaświatach, zdobione polichromią maski sarkofagowe, mumie zwierzęce i ludzkie, figurki uszebti, które miały pracować za zmarłych, a także papirusy. Ważnym elementem ekspozycji będzie również prezentacja stanowiska archeologicznego Tell el-Murra. Dzięki odkryciom z tego miejsca możemy zobaczyć, jak do śmierci przygotowywali się zwykli mieszkańcy Delty Nilu jeszcze z okresu sprzed powstania państwa faraonów. To ponad 1300 lat fascynującej historii tego stanowiska - podkreśla kuratorka wystawy.

Fascynacja Egiptem

Ważnym bohaterem wystawy jest także Aleksander Laszenko artysta i podróżnik, którego fascynacja Egiptem znalazła odbicie w jego twórczości i podróżach.

- Chciałabym również dodać, że wystawie będą towarzyszyć inspirujące spotkania z archeologami, egiptologami oraz kreatywne warsztaty,  które będziemy tworzyć dla najmłodszych gości naszego muzeum. Całej wystawie będzie towarzyszyła również publikacja - mówi Adelina Szczerbińska.

Na ekspozycji znajdą się obiekty pochodzące ze zbiorów Muzeum Narodowego w Warszawie, Muzeum Narodowego w Krakowie, Muzeum Książąt Czartoryskich, Muzeum Archeologicznego w Krakowie, Instytutu Archeologii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Centrum Edukacji Przyrodniczej UJ, Muzeum Uniwersytetu Warszawskiego oraz Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzyńskiej we Włocławku.

Grafika: RDPL Radom

Celem jest artystyczne upamiętnienie 50. rocznicy Radomskiego Protestu Robotniczego Czerwca '76 w miejscu bezpośrednio związanym z tymi wydarzeniami.

Specjalnie w tym miejscu

„Dym" jest jednokanałową instalacją wideo i dźwiękową, przygotowywaną specjalnie dla tego miejsca. Wielkoformatowej projekcji motywu dymu będą towarzyszyć głosy świadków Radomskiego Czerwca '76, uczestników wydarzeń i członków ich rodzin. Nie jest to rekonstrukcja historyczna, lecz współczesna, oszczędna formalnie refleksja nad pamięcią społeczną, doświadczeniem protestu i sposobem, w jaki historia pozostaje obecna w przestrzeni miasta. Motyw dymu odwołuje się do pożaru ówczesnej siedziby Komitetu Wojewódzkiego PZPR, ale zarazem staje się metaforą śladu, niepewności pamięci i emocji przekazywanych między pokoleniami.

Nierozerwalnie związana z Radomiem

Wydarzenie jest jednym z sześciu interwencji artystycznych w przestrzeni publicznej Radomia odbywających się od 24 do 27 września w ramach upamiętnienia 50. rocznicy Radomskiego Protestu Robotniczego Czerwiec '76.

Wstęp na prezentację, która trwa około 40 min., jest otwarty.

Historia budynku leśników jest nierozerwalnie związana z historią Radomia. Wybudowany w 1938 r. przez leśników, w 1975 roku przejęty został na siedzibę KW PZPR, z trudem odzyskany, dziś jest zabytkiem. Nie tylko dzięki architekturze modernizmu. Przede wszystkim jest ważnym dokumentem historii powojennej Polski i Radomia w związku z masowymi protestami antyrządowymi 25 czerwca 1976 r., które zapoczątkowały ogólnopolską konsolidację środowisk opozycyjnych.

fot. Łukasz Wójcik/UM Radom

"Na naszej scenie pojawią się znakomici soliści i dyrygenci, a także uczniowie Zespołu Szkół Muzycznych w Radomiu i sami muzycy Radomskiej Orkiestry Kameralnej" - zapowiada sezon ROK.

Podczas sobotniego wieczoru zabrzmiały utwory muzyki filmowej w wykonaniu Radomskiej Orkiestry Kameralnej i pianisty Maksyma Rzemińskiego.

Kolejny koncert pn. "Czarujący fortepian" zaplanowano na 10 października. Jako solista wystąpi Michał Drewnowski (fortepian), orkiestrą dyryguje Massimiliano Caldi . W programie m.in. Fryderyk Chopin – Sonata fortepianowa h-moll op.58, Jarosław Gołembiowski – Koncert fortepianowy, Giuseppe Verdi – Preludio z I aktu „Traviaty”.

Ze względu na trwającą przebudowę sali ROK, tegoroczne koncerty odbywają się w sali koncertowej Zespołu Szkół Muzycznych w Radomiu. Remont przy ul. Żeromskiego potrwa do końca 2027 r.

Zdjęcia: Łukasz Wójcik/UM Radom