Pomysłodawczynią i kuratorką wystawy jest Małgorzata Ziewiecka (fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego)

Bilińska pisała wtedy: „(...) snuje mi się po głowie cykl kompozycji. Tytuł – Kobieta. Chciałabym przedstawić ją w różnych fazach życia ze strony dodatniej i ujemnej: obowiązki kobiety i jej rola w rodzinie i społeczeństwie. Nie wiem, czy to może mieć wpływ jaki, gdyby mi jednak udało się chociaż jednej kobiecie w rozterce pomóc, wskazać drogę – byłabym z tego niewymownie szczęśliwa. Powiadają, że sztuka istnieje sama dla siebie. Ja trochę innego jestem zdania".

W piątkowy wieczór na wystawie „Kobieta - współczesne artystki i artyści pamięci Anny Bilińskiej” zgromadziła się licznie publiczność oraz 26 twórców i twórczyń obrazów, rzeźb i instalacji prezentowanych na wystawie w murach "Malczewskiego".

- Odpowiedzieli oni na moje wezwanie nawiązania do projektu Anny Bilińskiej, której marzył się pewien cykl obrazów. Ona nie zdążyła go ziścić, a teraz dzięki gościnności muzeum, dzięki ludziom, którzy mnie wsparli i dzięki artystom możemy zrealizować coś, z czego - mam nadzieję - Anna Bilińska byłaby zadowolona - mówi Małgorzata Ziewiecka. Przypomina, że zaproszeniem dla artystów do udziału w projekcie był cytat z pamiętnika Bilińskiej. Jak wyjaśnia kuratorka, wystawa jest jak kobieta, bardzo różna. - Kobieta może zachwycać, może przerażać, kobieta jest tajemnicza. Ta różnorodność i to, że tak wiele osób udostępniło swe prace, pozwoli wszystkim znaleźć coś dla siebie - uważa Małgorzata Ziewiecka.

Oglądający ekspozycję, byli nią zachwyceni. - Coś, pięknego - kobieta. Kobieta jest siłą i trzeba to pokazywać  twierdzi jedna ze zwiedzających. - Wystawa jest bardzo różnorodna, są tu bardzo różne style. Jedne bliższe surrealizmowi, inne realizmowi 

Szczególne wrażenie na oglądających zrobiły prace radomianki Edyty Jaworskiej- Kowalskiej. Ale na wystawie są też dzieła innych związanych z Radomiem artystów: Jakuba Dominika Strzeleckiego czy Dariusza Jędrasiewicza.

Anna Bilińska-Bohdanowiczowa (1854–1893). To jedna z najwybitniejszych artystek polskich w XIX wieku. Urodziła się w Złotopolu na Ukrainie, zmarła w Warszawie. Przez lata mieszkała w Paryżu. Była pierwszą polską artystką - malarką, która w XIX wieku sięgnęła po akademickie wykształcenie i międzynarodową sławę.

bdb

Kuratorką wystawy jest Małgorzata Ziewiecka (pirwsza z prawej). Fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego Radom

Ekspozycja nosi tytuł „Kobieta”. Współczesne artystki i artyści pamięci Anny Bilińskiej”, a jej genezą  jest wpis Anny Bilińskiej, polskiej artystki malarki, która w XIX wieku zdobyła akademickie wykształcenie i międzynarodową sławę. W swoim dzienniku, 4  lutego 1883 roku napisała: „Od jakiegoś czasu snuje mi się po głowie cykl kompozycji. Tytuł – Kobieta. Chciałabym przedstawić ją w różnych fazach życia ze strony dodatniej i ujemnej: obowiązki kobiety i jej rola w rodzinie i społeczeństwie. Nie wiem, czy to może mieć wpływ jaki, gdyby mi jednak udało się chociaż jednej kobiecie w rozterce pomóc, wskazać drogę – byłabym z tego niewymownie szczęśliwa. Powiadają, że sztuka istnieje sama dla siebie. Ja trochę innego jestem zdania. Pożytek pięknu nie przeszkadza. Nie ma na świecie nic bez celu dobra ogólnego, chociaż jednostki cierpieć niekiedy mogą. Dlaczegóż by sztuka miała być tak egoistyczną? Dziwnym też jest obecny kierunek sztuki. Zdaje im się, że odtworzenie natury starczy za wszystko. Mnie to nie wystarcza w zupełności.”

Projekt zrealizowany 139 lat później

- Teraz wspólnie z panią Małgorzatą Ziewiecką realizujemy ten wyjątkowy projekt– mówił Leszek Ruszczyk, dyrektor muzeum, zapraszając na tę niecodzienną wystawę.

Od kilku lat Małgorzata Ziewiecka, kuratorka wystawy, podąża śladami Anny Bilińskiej. Pisze
o niej książkę. Postanowiła zaprosić współczesne artystki i artystów do udziału w projekcie, którego Anna Bilińska nie zdążyła zrealizować 139 lat temu. – Fragment dziennika Bilińskiej stal się inspiracją do stworzenia cyklu dzieł, część został przygotowana specjalnie na tę wystawę - zdradza kuratorka.

Zainspirowani cytatem

Jak powstawały prace eksponowane w radomskim muzeum? - Artyści inspirowali się przytoczonym cytatem z Bilińskiej, zatem ich dobór nie jest przypadkowy, podobnie jak układ dzieł, które zobaczą zwiedzający w muzealnych salach. Samoistnie nasunął się taki podział, aby na pierwszej sali pokazać dzieła malowane przez artystki, a na drugiej przez artystów. Kobiety bardziej dosłownie odczytały cytat Anny Bilińskiej i pokazały własne emocje i portrety własne lub np. swoich przyjaciółek. Panowie natomiast stworzyli prace wręcz onieśmielające gabarytami i kolorem, zupełnie różniące się stylem, to kobieta była inspiracją do ich namalowania - wyjaśnia Ilona Pulnar-Ferdjani z "Malczewskiego".

Na wystawie znalazły się dzieła trojga artystów związanych z Radomiem: Edyty Jaworskiej - Kowalskiej, Jakuba Dominika Strzeleckiego i Dariusza Jędrasiewicza.

Adam Duszyk, zastępca dyrektora muzeum, przypomina, że to już drugi wspólny projekt zrealizowany z Małgorzatą Ziewiecką. - Ta wystawa nawiązuje go realizmu magicznego. Chciałbym naszym widzom życzyć niesamowitej inspiracji. Realizm magiczny silnie oddziaływał na literaturę. Kilkudziesięciu pisarzy europejskich inspirowało się tym gatunkiem malarskim, m.in. mój ulubiony Michaił Bułhakow w „Mistrzu i Małgorzacie” - zaznaczył Duszyk.

kat, bdb