fot. Anna Wróblewska/UM Radom

Działka do nabycia znajduje się przy ul. Witkacego i Majątkowej. To teren o powierzchni ponad 22 tys. 600 m kw. Dużą część nieruchomości stanowi Staw Malczewski, zasila go strumień o tej samej nazwie. Jego linia brzegowa to ponad 600 m. Miasto zamierza przeznaczyć na zakup nieruchomości niewiele ponad 930 tys. zł.

- W tej części Radomia nie mamy takiej atrakcji dla mieszkańców. Dziś obiekt od wielu lat jest zamknięty (znajduje się w prywatnych rękach - przyp. autorka), a chcemy, by służył zarówno wypoczynkowi, jak i wędkarzom - mówił podczas dzisiejszej sesji rady miejskiej prezydent Radosław Witkowski. Obiecał, że plany zagospodarowania nieruchomości przedstawi, kiedy będą one gotowe.

Na Gołębiowie II śmierdzi

Podczas dyskusji nad projektem uchwały zmian w budżecie Radomia na ten rok, radni mocno interesowali się planami zakupu Stawu Malczewskiego, przy czym niemal każdy z nich odnosił się do istniejącej już w mieście tzw. niebieskiej infrastruktury. Zarówno Kazimierz Woźniak (Radomski Pakt Samorządowy Radosława Witkowskiego), Piotr Szprendałowicz (ten sam klub radnych) i Marcin Majewski (PiS) wyrażali swoje obawy, by z nowym miejscem wypoczynku nie stało się to samo, co np. parkiem na Gołębiowie II, gdzie - jak to określił radny Majewski - "woda w oczku śmierdzi". 

Piotr Szprendałowicz (KO) docenił inicjatywę prezydenta, ale przypomniał także o swojej - tworzeniu parku rzecznego na Michałowie oraz zalewu na Pacynce, który miałby powstać na dołączonych do Radomia gruntach należących do gminy Jastrzębia. Radny poinformował, że nad Mleczną, gdzie już doszło do scalenia gruntów wzdłuż rzeki, powstaną m.in. ścieżki przyrodnicze i platformy widokowe. - Mam nadzieję, ze niebawem rozpoczną się konsultacje społeczne dotyczące parku, a w przyszłorocznym budżecie Radomia znajdą się pieniądze na opracowanie projektu - mówił radny.

Prezydent się zgadza

Odpowiadając na zarzuty radnych dotyczące stanu istniejącej w Radomiu "niebieskiej infrastruktury", prezydent... zgodził się z nimi. - Uważam, że jest wiele rzeczy do poprawienia. Też uważam, że standard się pogorszył i zobowiązuję się do jego poprawienia - zapewniał Radosław Witkowski. Przekonywał, że nie będzie bronił odpowiedzialnego za stan rzeczy prezesa Wodociągów Miejskich, tylko dlatego, że jest on z tej samej partii. Prezydent obiecał również, że przedstawi radnym i mieszkańcom plan, jak będzie się "niebieska infrastruktura" rozwijać.

Z kolei sekretarz miasta Rafał Górski przypomniał, że Staw Malczewski ma być nie tylko miejscem wypoczynku, ale także zbiornikiem retencyjnym. - Jest to teren zlewni Potoku Malczewskiego, który ściąga wodę z z całej południowej Radomia: od lotniska, Długojowa, części Glinic, Malczew i Nowiny Malczewskie, gdzie jest teraz olbrzymi problem dla ludzi budujących swoje domy, czy gospodarujących swoimi posesjami, z wodami opadowymi. A więc przejęcie tego zbiornika i zagospodarowanie w całości będzie pozwalało w przyszłości na to, by wykonując odwodnienia tej części miasta, kierować wodę do tego zbiornika. Będzie miał on więc też znaczenie strategiczne, jeśli chodzi o gospodarkę wodną w południowej części miasta - tłumaczył sekretarz.

W głosowaniu nad projektem uchwały wprowadzającej zmiany w budżecie Radomia na ten rok głosowało 20 radnych, 12 było za jej przyjęciem, 3 przeciw, a 5 się wstrzymało. 

Bożena Dobrzyńska

Zdjęcia: Anna Wróblewska/UM Radom

fot. Łukasz Wójcik/UM Radom

Zgodnie z obowiązującymi od kilku lat przepisami rada udziela prezydentowi (burmistrzowi, wójtowi) wotum zaufania na podstawie przedstawionego przez niego raportu o stanie miasta, a potem na postawie sprawozdania finansowego absolutorium za wykonanie budżetu za miniony rok. W gruncie rzeczy jest to problematyka bardzo zbliżona, a często nawet tożsama. Mimo to i prezentacja danych, i dyskusja odbywa się za każdym razem oddzielnie.

Co w raporcie o stanie miasta?

Na początku prezydent Radosław Witkowski przedstawił raport o stanie miasta. W skrócie, bo dokument przygotowany przez pracowników urzędu miejskiego (dyrektorzy wydziałów, kierownicy i prezesi miejskich spółek byli obecni na sali) liczy aż 350 stron. Prezydent poinformował, że dochód miasta w ub. roku wyniósł 1 mld 900 mln zł, a wydatki bieżące 1 mld 800 tys. zł. Z przykrością stwierdził, że subwencja rządowa na edukację pokrywa tylko 27 proc. wydatków na tę ważną dziedzinę funkcjonowania samorządu. Zwrócił uwagę na to, jak dużo wydarzeń kulturalnych odbywa się w Radomiu, co przekłada się na to, że Radom staje się "stolicą kulturalną południowego Mazowsza". Podkreślał po oddaniu budującego się żłobka na Michałowie, w tych placówkach będzie aż 530 miejsc dla najmłodszych dzieci. Mówił też o rozbudowie SOR-u w Radomskim Szpitalu Specjalistycznym, budowie mieszkań na wynajem (blok z 90 mieszkaniami niebawem będzie gotowy).

Wymienił też inwestycje - wiadukt w ul. Żeromskiego, trasę NS, trybuny stadionu piłkarskiego - które były realizowane w ubiegłym roku, a finał prac przy nich nastąpi w roku bieżącym.

Ile i na co?

Wydatki budżetowe wyniosły w zeszłym roku 2 mld 166 mln zł. Najwięcej pieniędzy – ponad 921 mln złotych – pochłonęła oświata. To 42 proc. ogółu wydatków. Na inwestycje w 2024 r. miasto przeznaczyło ponad 340 mln zł co stanowi 18,6 proc. wszystkich wydatków. – Był to wprawdzie trudny rok, ponieważ obowiązywały jeszcze stare zasady finansowania samorządów i musieliśmy się zmagać ze skutkami Polskiego Ładu, ale jednocześnie był to czas wielu oczekiwanych przez mieszkańców zmian. Największe inwestycje realizowane w 2024 r. to dobiegająca końca przebudowa wiaduktu łączącego ul. Żeromskiego i Lubelską, trzeci etap budowy trasy N-S, przebudowa ul. Wolanowskiej, a także budowa bloku z mieszkaniami na wynajem u zbiegu ulic Piastowskiej i Łokietka, budowa nowego żłobka na Michałowie na 220 miejsc, budowa Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w Radomskim Szpitalu Specjalistycznym oraz budowa wschodniej i zachodniej trybuny na stadionie przy ul. Struga – wyliczał prezydent Radosław Witkowski.

W 2024 r. miasto kontynuowało też realizację Radomskiego Programu Drogowego i Chodnikowego. Inwestowało też w poprawę warunków w jakich funkcjonują radomskie placówki oświatowe. M.in. w PSP nr 7 powstało nowe, a w PSP nr 17 zostało zmodernizowane istniejące boisko. X Liceum Ogólnokształcące wzbogaciło się salę do gimnastyki korekcyjnej, zespół szkół przy ul. Lipskiej został rozbudowany, a w Zespole Szkół Budowlanych powstało Branżowe Centrum Umiejętności.

Ci chwalą, ci ganią

Przebieg dyskusji był w zasadzie do przewidzenia: radni Samorządowego Paktu Radosława Witkowskiego (czyli PO, PSL, Polski 2050, Nowej Lewicy) chwalili prezydenta i jego decyzje oraz sposób zarządzania finansami, a radni PiS - krytykowali. Dyskusja była bardzo długa, bo podczas debaty nad raportem o stanie miasta podczas zabierania głosu nie obowiązywały limity czasowe. W ten sposób radny Kazimierz Woźniak mówił przez 19 minut.

Radni Prawa i Sprawiedliwości tak, jak za każdym razem, wypominali prezydentowi zadłużenie miasta (obecnie wynosi ono 1 mld 200 mln zł) i to, że radomian jest coraz mniej. - Degradujemy się jako miasto - oceniał Artur Standowicz, przewodniczący klubu radnych PiS.  Jako powód podał podwyżki, jakie - zwrócił się do prezydenta - "zafundował pan mieszkańcom" - fatalny nadzór nad inwestycjami (aneksy). - Obiecaliście mieszkańcom, ale cóż szkodzi obiecać - przywołał znane już dobrze powiedzenie polityka Platformy Obywatelskiej. Standowicz zarzucił prezydentowi, że odbywa się na sesji "żenujący spektakl buty i arogancji". - Nie ma pan pomysłu, jak zatrzymać młodych ludzi w Radomiu  - zarzucił.  

Magdalena Lasota (KO) zwracała uwagę, że zadłużenie miasta "przechodzi", czyli inaczej mówiąc jest "rolowane" z kadencji na kadencję, bez względu na to, jakie ugrupowanie jest u władzy. - Tak to kiedyś wymyślono i obowiązuje do dzisiaj - wyjaśniała. Szef klubu radnych samorządowego paktu Dawid Ruszczyk mówił natomiast o przyczynach problemów, jakie wystąpiły jeszcze w 2024 r. To - jego zdaniem - skutki pandemii COVID, wojna w Ukrainie (niezależne czynniki) i konsekwencje Polskiego Ładu. - To w wyniku zmian w ordynacji podatkowej samorządy przeżywały kryzys finansów - przypomniał.

W obu głosowaniach radni Paktu byli za przyjęciem uchwały (13 głosów), radni PiS przeciw (8 głosów), a Dariusz Wójcik i Aurelia Michałowska wstrzymali się od głosu.

Bożena Dobrzyńska

Zdjęcia: Łukasz Wójcik/UM Radom

Wizualizacja: Materiały UM Radom

Tę kwotę (choć do momentu rozstrzygnięcia przetargu lub konkursu nie będzie dokładnie znana) miasto chce przeznaczyć na opracowanie projektu architektoniczno-budowlanego i dlatego na wczorajszej sesji radni decydowali, czy wprowadzić ją do budżetu Radomia i wieloletniej Prognozy Finansowej.

2,5 tys. miejsc na widowni

Amfiteatr po przebudowie - jak tłumaczył wiceprezydent Łukasz Molenda - miałby 2,5 tys. miejsc, choć pierwotnie zakładano, że będzie ich znacznie mniej - 1500 i garaż podziemny na 150 samochodów (ma także służyć jako schron). - Przeskalowanie obiektu nie ma sensu, bo to ogromne koszty. Ile trzeba będzie pieniędzy? Nie sposób dzisiaj podać kwoty. Wstępnie szacujemy, że będzie to około 120 - 150 mln zł  - mówił wiceprezydent podczas sesji.

W nowych budynkach zaplanowano modułową salę widowiskową na 300 miejsc siedzących i 500 stojących do organizacji imprez i koncertów. Obok znajdzie się sala kameralna na 100 osób łącząca się z restauracją. Będzie też kawiarnia i ogród na dachu. Przewidziano także strefy edukacyjne, w których odbywać się będą zajęcia muzyczne, plastyczne, ruchowe. Tu też ma być przeniesiona z Daszyńskiego Pracownia Nowych Mediów.

Projekt ma być gotowy w ciągu dwóch lat. Tyle czasu ma Amfiteatr za rozliczenie dofinansowania przyznanego przez Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. Nie wiadomo jeszcze jaka formułę miasto wybierze na przygotowanie projektu. Może to być albo konkurs, albo przetarg.

Wyraźny sprzeciw wobec dużej rozbudowy Amfiteatru wyartykułować radny Dariusz Wójcik. - To piękne obrazki - ocenił prezentowane wizualizacje, ale widać, ze nierealne. Gminy na to nie stać, nawet na wkład własny. Są inne potrzeby: szpital, oświata - ubolewał.

Radni jednak w większości nie zgodzili się z tą opinią i przegłosowani projekt uchwały, który wprowadza do tegorocznego budżetu miasta i WPF kwotę ponad 800 mln zł.

Koncepcja sprzed pięciu lat

Konkurs na opracowanie koncepcji modernizacji amfiteatru po raz pierwszy ogłoszono ponad pięć lat temu, ale w lutym 2020r. sąd konkursowy nie przyznał pierwszej nagrody. Zdaniem członków jury, żadna z ośmiu prac nie spełniła wszystkich założeń konkursu.

Zadaniem projektantów było opracowanie koncepcji przebudowy widowni, sceny oraz budynku MOK „Amfiteatr”. Zgodnie z założeniami widownia powinna mieć 4,5 tys. miejsc siedzących. Całość miała być zadaszona. Projektanci powinni również uwzględnić także potrzebę budowy punktów gastronomicznych, toalet i miejsc dla wozów transmisyjnych. Z kolei w budynku MOK "Amfiteatr" powinny być przewidziane garderoby dla artystów, a także magazyny i pomieszczenia administracyjne. Miała też powstać sala widowiskowa na 300 miejsc oraz kawiarni".

Bożena Dobrzyńska

Aktualne wizualizacje: Materiały UM Radom

Wizualizacje prac konkursowych z 2000 r.

Rani przyjęli budżet (fot. Anna Wróblewska/UM Radom)

Spokój Witkowskiego wynika oczywiście z tego, że wspierający go radni mają jeden głos więcej niż pozostali. Zatem klub Prawa i Sprawiedliwości mógł - i to zrobił - nie pozostawić na projekcie suchej nitki i nie zgodzić się z tytułem "Budżet wielkich zmian", jaki prezydent mu nadał.

Pociąg z UE się rozpędza

Radosław Witkowski prezentując dokument podczas dzisiejszej sesji już na początku zaznaczył, że "pociąg z Unii Europejskiej" się rozpędza, mając na myśli pieniądze, które możemy dostać z Brukseli, w tym po raz pierwszy w historii z programu Polska Wschodnia. - Ponad 2 mld zł wydatków i ponad 2 mld dochodów, o 400 ml zł wzrost dochodów bieżących - wyliczał prezydent. Przypomniał, że dobrodziejstwem dla samorządów stała się także nowelizacja ustawy o finansach samorządów, a w przypadku Radomia także aktualizacja opłat za wywóz odpadów komunalnych, dzięki czemu do kasy miasta wpłynęło 63 mln zł.

Jak już pisaliśmy, na inwestycje miasto planuje przeznaczyć rekordową kwotę 415 mln zł. W przyszłym roku zakończy się większość realizowanych obecnie dużych przedsięwzięć, w tym budowy: wiaduktu nad torami kolejowymi (ponad 46 mln zł), trzeciego etapu trasy N-S (18 mln zł), ulicy Wolanowskiej (ponad 61 mln 600 tys. zł), SOR-u w Radomskim Szpitalu Specjalistycznym (ponad 30 mln zł) oraz wschodniej i zachodniej trybuny na stadionie przy ul. Struga (ponad 33 mln zł). Zostanie też oddany do użytku blok z mieszkaniami na wynajem na Michałowie i kontynuowana będzie budowa żłobka przy ul. Piastowskiej.

Wśród nowości jest natomiast m.in. realizacja projektu „Rozwój infrastruktury mobilności miejskiej”, na który pieniądze będą pochodziły z programu Polska Wschodnia, czy projekt „Miasto przyjaznych zmian” obejmujący szereg inwestycji, często drobnych, ale bardzo ważnych dla lokalnych społeczności.

Od bernardyńskiej po Struga

O ambitnych zamierzeniach na przyszły rok mówili podczas sesji kolejno wiceprezydenci: Katarzyna Kalinowska i Łukasz Molenda.

Zatem w projekcie przyszłorocznego budżetu znalazła się rozbudowa ulicy Bernardyńskiej, czyli przebudowa parkingu przed szpitalem przy ul. Tochtermana, przebudowa ulicy Idalińskiej, budowa kolejnych mieszkań na wynajem przy ul. Warsztatowej, modernizacja sali koncertowej Radomskiej Orkiestry Kameralnej, remont kompleksów boisk typu „Orlik”, prace w parku kulturowym „Stary Radom”, przebudowa skweru w obrębie ulic: Struga, Kelles-Krauza, plac Jagielloński, Focha, przebudowa i modernizacja oddziałów szpitalnych, budowa centrum opiekuńczo-mieszkalnego oraz remont schroniska dla bezdomnych zwierząt.

Niewesoły obraz, czy światło w tunelu?

Ale zdaniem szefa klubu radnych Prawa i Sprawiedliwości projekt budżetu Radomia na 2025 r. to "niewesoły obraz". - Mieliśmy swoje propozycje, ale nie dane nam się było spotkać z panem prezydentem. Nie konsultowaliście się ani z nami, ani z mieszkańcami - ubolewał Artur Standowicz. Podkreślał, że "jest to budżet zadłużenia miasta", które wynosi już  1mld 250 mln zł. - To zadłużenie jest na wyższą kwotę niż wszystkich pana poprzedników. To budżet degradacji finansowej miasta. Podnieśliście podatki, nabraliście kredytów - zarzucał Standowicz. Dodał, że w projekcie brakuje inwestycji prorozwojowych i wypomniał, że miasto dostało miliony od poprzedniego rządu na budowę Wolanowskiej (76 mln zł), wiadukt (100 mln zł), szpital (30 mln zł), a teraz, od obecnego jedynie 200 mln zł na remont Orlików i przebudowę sali ROK.

Radni PiS zwracali też uwagę, że to dzięki parlamentarzystom tej partii do Radomia napłynęły dodatkowe pieniądze, a Radosław witkowski tego nie docenia.

Radni popierający prezydenta - czego można się było spodziewać - zwracali uwagę, że mamy do czynienia wreszcie z "normalnym budżetem". - To, co się zmieniło to fakt, że teraz pieniądze z centrum nie są kierowane na konkretne inwestycje. Mam nadzieję, że w ciągu roku przyjdą kolejne fundusze - mówił Dawid Ruszczyk, przewodniczący klubu radnych Koalicji Obywatelskiej w radzie. 

Magdalena Lasota (KO) przyznała, że teraz nie tylko widzi światełko, ale nawet "światło w tunelu". - Budżet jest zupełnie inny, bo są dodatkowe środki z KPO, Polski Wschodniej - podkreślała.

Dość klientyzmu i czeków

Prezydent Witkowski ostro zareagował na wypowiedzi o swojej bezduszności dotyczącej niedocenienia parlamentarzystów PiS. - Dość klientyzmu, klękania i polityki czekowej. Teraz jest inna filozofia pomagania, jesteśmy partnerami. Parlamentarzyści pomagali, ale ja wolałbym ich cenić za stanowienie dobrego prawa - wyjaśniał, podkreślając, że nie chodzi o to, by samorządowcy biegali za posłami i ministrami i prosili o pieniądze dla swoich regionów.

W głosowaniu wzięło udział 24 radnych; 13 było za przyjęciem projektu budżetu, 4 przeciw, 8 się wstrzymało.

Bożena Dobrzyńska

Dobrą informację dla Radomia przekazał poseł Konrad Frysztak

Dobrą wiadomość przekazał dzisiaj podczas briefingu prasowego poseł Koalicji Obywatelskiej Konrad Frysztak. - To więcej niż wynosi budowa bloku komunalnego na Michałowie i mniej więcej tyle, ile wyniosła rewitalizacja kamienicy Deksurów - porównał parlamentarzysta. Podkreślał, że po wielu latach, kiedy samorządy były drenowane, kiedy przepychano na nie dodatkowe, ale ograniczono finansowanie, kiedy politycy jeździli z czekami i dawali tylko tym, których uważali za spolegliwych - jest dobra zmiana.

- Każdy samorząd w Polsce z tzw. kroplówki 10 mld zł otrzyma pieniądze - dodaje poseł Frysztak. Dla porównania: gmina Jastrzębia dostanie 1,5 mln zł, tyle samo Pionki, a gmina Iłża 2 mln zł. Jak wyjaśnił poseł KO, za te pieniądze samorządy mogą wykonać różne zadania. - Na przykład mogą wykonać przedłużenie trasy N-S, projekty odwodnienia wiaduktu na ul. Grzecznarowskiego, albo mniejsze inwestycje, jak przebudowa skrzyżowania na ul. Żwirki i Wigury, czy rewitalizację kwartału pomiędzy ul. Filtrową i Struga, o co dopominają się mieszkańcy - wymienia Konrad Frysztak. Zapewniał, że pieniądze wpłyną do kasy miasta już w pierwszych dniach listopada. Natomiast w miesięcznych transzach - 170 mln zł, które miastu przyznało Ministerstwo Finansów już wcześniej. Zdaniem parlamentarzysty warto na te pieniądze czekać i mądrze je wydawać zgodnie z oczekiwaniami mieszkańców.

Konrad Frysztak zaznacza, że jeśli samorządy nie wydadzą tych pieniędzy w tym roku, mogą to zrobić w przyszłym. - One nie są "znaczone". To jest "kroplówka" dla samorządów. Mogą one je wydać według jasnych oczekiwań - powtarza.

bdb

W parku we Wsoli powstaną dwa budynki (Wizualizacje: MWG)

 
Zmiany czekają m.in. Muzeum Witolda Gombrowicza we Wsoli, Muzeum Jacka Malczewskiego w Radomiu, Elektrownię i skansen.

Przestrzeń na wystawy, miejsce na koncerty

Na terenie parku w Muzeum Witolda Gombrowicza we Wsoli powstaną dwa nowe budynki administracyjno-muzealne. Dzięki temu zwiększy powierzchnię użytkową o blisko 850 m. Placówka zyska nowoczesną przestrzeń na organizację wystaw czasowych. W tegorocznym budżecie województwa zaplanowano na ten cel ponad 7,4 mln zł. –

- Sala wielofunkcyjna pozwoli poszerzyć ofertę edukacyjną i kulturalną. Pojawi się też możliwość organizowania konferencji naukowych. Znacznie zwiększy się także powierzchnia magazynowa - wymienia kierownik Muzeum Witolda Gombrowicza we Wsoli Tomasz Tyczyński.

Planowany koszt całej inwestycji to 12,6 mln zł.

We dworze i nad wodą

Inwestycje planuje także Muzeum Wsi Radomskiej. Wśród nich będzie m.in. przebudowa i rozbudowa systemu energetycznego, przebudowa dawnej hydroforni na sanitariat oraz rozbudowa infrastruktury techniczno-estradowej przy "„Scenie pod dębem"”.

Ilona Jaroszek, dyrektor radomskiego skansenu zaznacza, że dzięki planowanym inwestycjom muzeum zyska nowe przestrzenie, w których będą prezentowane jego bogate zbiory.– - W dworze z Brzeziec będzie stała eskpozycja dworska. Planujemy prace hydrotechniczne na jazie, tak aby ustrzec nasze muzeum przed zalaniem. Poprawimy również infrastrukturę energetyczną. Dzięki budowie nowego budynku administracyjnego na miejscu obecnego parkingu przy ul. Stawowej zyskamy m.in. nową salę konferencyjną - wylicza dyrektor MWR.

Pałacyk miejski perełką

Muzeum Jacka Malczewskiego w Radomiu przeprowadzi m.in.remont dworku Ignacego Zabiełly (bardziej znanego jako dworek Oppermana) przy ul Okulickiego, gdzie jeszcze kilkanaście lat temu mieściła się poradnia zdrowia psychicznego. -  W zeszłym roku otrzymaliśmy wszelkie pozwolenia, są też gotowe projekty.– Rewitalizacja nieruchomości, którą zamierzamy przeprowadzić gwarantuje przywrócenie pełnego blasku jednemu z ostatnich już radomskich pałacyków miejskich. Myślę, że będzie to kolejna wizytówka Radomia i powód do dumy dla wszystkich jego mieszkańców - zaznacza dyrektor muzeum Leszek Ruszczyk.

Wieżyczka z zegarem binarnym

Zaplanowano również rozbudowę Mazowieckiego Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia. - – Udało nam się zakupić działkę przylegającą do muzeum, co pozwoli na przeniesienie ruchu samochodowego i rozbudowę obiektu. Planujemy budowę nowej części z nowymi, dużymi salami wystawowymi, które pomieszczą nasze bogate zbiory sztuki nowoczesnej. Zwieńczeniem budynku będzie wieżyczka z zegarem binarnym odmierzającym czas - cieszy się Włodzimierz Pujanek, dyrektor  Elektrowni.

kat, bdb

Czy na przebieg sesji miało wpływ światełko pokoju? (fot. Rada Miejska Radom)

Ale przecież sesja budżetowa zazwyczaj odbywa się tuż przed Bożym Narodzeniem, a harcerze przychodzą ze światełkiem głosząc pokój na ziemi każdego roku. Kilka lat temu zdarzało się nawet, że radni uchwalali budżet tuż przed wigilią i to już prawie nocą. A w ciągu mijającej kadencji, w której - przypomnijmy - prezydent nie ma większości w radzie (brakuje do tego jednego głosu) - w dyskusji nad projektem dokumentu przygotowanego przez Radosława Witkowskiego głos zabierali niemal wszyscy radni PiS. Zgłaszali wiele poprawek, mieli mnóstwo pytań. Zarzucali prezydentowi, że z nimi nie rozmawiał wcześniej, że nie konsultował i nie zgadzał się na ich propozycje. Było i tak, że pracownicy sfery budżetowej (urzędnicy, nauczyciele, zatrudnieni w DPS-ach i w instytucjach kultury), aktywiści z organizacji pozarządowych) zastanawiali się, czy dostaną styczniowe pensje,albo przewidziane umowami dotacje, bo bez uchwalenia budżetu nie można było wypłacić m.in. wynagrodzeń.

Przewodniczący klubu milczy

Podczas dzisiejszej sesji głos zabrakło zaledwie kilku radnych Prawa i Sprawiedliwości. Nawet wieloletni przewodniczący rady, znany z emocjonalnych wystąpień Dariusz Wójcik, w spokojnym tonie zwracał się z prośbą do prezydenta o zapisanie "choćby 3 mln zł" na promocję radomskiego lotniska. Odwołując się zaś do często przywoływanych decyzji rządu zwrócił uwagę, że >"to ten zły PiS" zabezpieczył pieniądze na stadion, uniwersytet, Wolanowską". - Dla mnie to nie jest budżet nadziei - zapewniał Wójcik. Zarzucił oponentom, że to "przecież PO zamroziła środki dla budżetówki" - Zapomnieliście o tym, co jest złe, np. o wyremontowanym a nieużywanym parkingu na Kelles-Krauza - dodał.

Łukasz Podlewski, zwykle bardzo aktywny, dociekliwy do bólu przewodniczący klubu radnych PiS w radzie, tym razem głosu nie zabrał ani razu.

U progu nadziei

Prezydent Witkowski prezentując projekt budżetu Radomia na 2024 r. posiłkował się prezentacją. Zaczął od slajdu z czarnym tłem. Jak zapewniał nieprzypadkowo. - To koniec kadencji, więc pokazuję negatywny wpływ, jaki wydarzenia z lat 2019 - 23 miały miejsce na wskaźniki - wyjaśniał. Przypomniał, że miasto miało ograniczone możliwości finansowe: w ciągu ostatnich dziewięciu lat zbyt niską (łącznie to 945 mln zł) subwencję oświatową.- Tyle powinno wpłynąć od rządu do naszej kasy. I to tyle, ile wynosi zadłużenie Radomia - porównał. Zaznaczył, że strata z powodu zmniejszonego podatku PIT kosztowała gminę 150 mln zł. - To skutek zmian w finansowaniu samorządów, które stały na pierwszej linii frontu premiera Morawieckiego - zarzucił. Jako czynniki niesprzyjające wymienił także politykę gospodarczą rządu i inflacje.

Prezydent objaśnił również "tytuł", jaki nadał projektowi przyszłorocznemu budżetowi Radomia.-  Ta nowa nadzieja wypływa ze zmiany władzy i rządu w Warszawie. Dziś jesteśmy u progu nadziei. Premier Tusk zapowiada odnowę i odbudowę samorządów. Samorządy zostaną przywrócone do roli, jaką miały, gdy były powoływane przed laty, czyli do zaspakajania potrzeb wspólnoty - komentował Witkowski.

Nie tylko wiadukt

Dochody miasta mają wynieść 1 mld 553 mln zł, a wydatki 1 mld 710 mln zł. Deficyt wyniesie 156,7 mln zł, a nadwyżka operacyjna, czyli różnica pomiędzy dochodami i wydatkami bieżącymi – 15 mln zł.

Na inwestycje miasto chce wydać 236 mln 500 tys. zł, to jest o 93 mln więcej niż w tym roku. Najważniejsza (i najdroższa) miejska inwestycja to budowa wiaduktu w ul. Żeromskiego i Lubelskiej. . 26 mln będzie kosztować przedłużenie trasy NS do ul. Andersa (etap IIIa), 14 mln 730 tys. modernizacja Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w RSS, 21 mln  - postawienie bloku z mieszkaniami na wynajem na Michałowie. Gmina zamierza również zapisać w budżecie 2 mln 100 tys. zł na prace przy dwóch trybunach na stadionie piłkarskim przy ul. Struga. Władze miasta zapowiadają również budowę kolejnego żłobka, tym razem przy ul. Piastowskiej, na co przeznaczą 1 mln 850 tys. zł.

W edukacji, zdrowiu i rekreacji

W 2024 r. będzie kontynuowany Radomski Program Drogowy i Radomski Program Chodnikowy. W planach jest też przebudowa niebezpiecznych skrzyżowań, realizacja kolejnych „czynówek” i budowa ścieżek rowerowych. Wśród inwestycji oświatowych znalazły się m.in.: budowa sali do gimnastyki korekcyjnej w X Liceum Ogólnokształcącym, rozbudowa Zespołu Szkół Specjalnych i Placówek Oświatowych, budowa boisk przy PSP nr 7 oraz PSP nr 17 oraz budowa placu zabaw przy PSP nr 12.

Plan inwestycyjny obejmuje też m.in. przebudowę i modernizację oraz zakup sprzętu dla szpitala, utworzenie Centrum Opiekuńczo-Wychowawczego dla 14 podopiecznych przy ul. Różanej oraz budowę Centrum Opiekuńczo-Mieszkalnego.

Mieszkańcy Gołębiowa I i II doczekają się wreszcie rozbudowy parku, co ma kosztować 2 mln zł.

PPL nie chciał rozmawiać

W budżecie zapisano też pozycje, na które w tej chwili miasto nie ma zapewnionego finansowania, ale ma nadzieję, że pozyska je z programów unijnych (w tym Polski Wschodniej). Na liście warunkowej znalazły się także m.in. Park Kulturowy Stary Radom, zakup elektrycznych autobusów, przebudowa płyty Rynku, i fontann na ul. Żeromskiego, rewitalizacja skwerów i parków, nowe ścieżki rowerowe.

Komisja rozwoju rady złożyła wniosek, by zapisać w budżecie 50 tys. zł na pierwsze prace projektowe przy odbudowie Zamku Królewskiego. Radny Tomasz Gogacz powoływał się na słowa Adama Duszyka (zastępcy dyrektora Muzeum im. Malczewskiego), że rekonstrukcje sfinansuje w 80 proc. marszałek Mazowsza, co prezydent Witkowski skwitował, że to tak samo jak starosta obiecywał królowi Szwecji Niderlandy, a Jarosław Rabenda (KO) ocenił, że to "bajanie". Mimo to, poprawkę wprowadzono do budżetu.

Z kolei Wioletta Kotkowska przewodnicząca klubu Koalicji Obywatelskiej zaproponowała, by stary budynek po oddziale rehabilitacji przy ul. Giserskiej przebudować z myślą o stacjonarnym hospicjum. Na ten cel zapisano na razie 50 tys. zł.

Prezydent Witkowski odniósł się także do sprawy promocji lotniska. - To bardzo ważne. Zdaję sobie sprawę, że w PPL będą nowe władze, albo jakieś zmiany i chciałbym prowadzić rozmowy z nowymi władzami o długoterminowej strategii. Nie możemy tego zrobić na kolanie, teraz, ale koło lutego, kiedy będzie nowa siatka połączeń. Projekt portu musimy wspierać. Na razie mamy tylko informacje z mediów. Na pewno nie będziemy dopłacać do pasażera - zapewnił prezydent. I dość nieoczekiwanie wyznał: do tej pory władze PP - nie życzyły sobie z nami rozmów.

W głosowaniu nad budżetem wzięło udział 26 radnych. 12 było za jego przyjęciem, 5 przeciw, a 9 się wstrzymało.

Bożena Dobrzyńska

Budżet wpłynie teraz do rady miejskiej (fot. Łukasz Wójcik/UM Radom).

Dzisiaj prezydent Witkowski podpisał projekt budżetu Radomia na 2024 r. w obecności dziennikarzy, a następnie skierował go do przewodniczącej rady miejskiej. To ostatecznie od radnych zależy jego ostateczny kształt.

Grzech Morawieckiego

Radosław Witkowski podkreśla jednocześnie, że dokument jest obarczony "grzechem premiera Morawieckiego", ponieważ do kasy miasta nie wpływa tyle pieniędzy z podatków ile powinno. - W ciągu ostatnich pięciu lat tylko z tytułu PIT-u straciliśmy 150 mln zł, a w ciągu czterech lat przeznaczyliśmy 600 mln zł ze swojego budżetu 600 mln na edukację - wymienia prezydent przypominając, że oświata to zadanie państwa, a przekazywana przezeń subwencja jest sporo niewystarczająca.

Zgodnie z przygotowanym projektem budżetu, dochody miasta mają wynieść 1 mld 553 mln zł, a wydatki 1 mld 710 mln zł. Deficyt wyniesie 156,7 mln zł, a nadwyżka operacyjna, czyli różnica pomiędzy dochodami i wydatkami bieżącymi – 15 mln zł.

– Wszyscy mamy jednak nadzieję, że w ciągu roku stopniowo będą się zmieniały kwoty zapisane w naszym budżecie, co umożliwi jak najlepszą realizację zadań na rzecz mieszkańców Radomia. Liczę, że politykę „tekturowych czeków” zastąpi stabilny system finansowania samorządów – podkreśla prezydent.

Historyczna wartość wiaduktu

Na inwestycje miasto chce wydać 236 mln 500 tys. zł, to jest o 93 mln więcej niż w tym roku. Najważniejsza (i najdroższa) miejska inwestycja to budowa wiaduktu w ul. Żeromskiego i Lubelskiej. Prezydent mówi, że to "historyczna wartość", bo wynosi 89 mln zł i stanowi 13,8 proc. wszystkich wydatków inwestycyjnych. 26 mln będzie kosztować przedłużenie trasy NS do ul. Andersa (etap IIIa), 14 mln 730 tys. modernizacja Szpitalnego Oddziału Ratunkowego w RSS, 21 mln  - postawienie bloku z mieszkaniami na wynajem na Michałowie. Gmina zamierza również zapisać w budżecie 2 mln 100 tys. zł na prace przy dwóch trybunach na stadionie piłkarskim przy ul. Struga. Władze miasta zapowiadają również budowę kolejnego żłobka, tym razem przy ul. Piastowskiej, na co przeznaczą 1 mln 850 tys. zł.

W edukacji i zdrowiu

W 2024 r. będzie kontynuowany Radomski Program Drogowy i Radomski Program Chodnikowy. W planach jest też przebudowa niebezpiecznych skrzyżowań, realizacja kolejnych „czynówek” i budowa ścieżek rowerowych. Wśród inwestycji oświatowych znalazły się m.in.: budowa sali do gimnastyki korekcyjnej w X Liceum Ogólnokształcącym, rozbudowa Zespołu Szkół Specjalnych i Placówek Oświatowych, budowa boisk przy PSP nr 7 oraz PSP nr 17 oraz budowa placu zabaw przy PSP nr 12.

Plan inwestycyjny obejmuje też m.in. przebudowę i modernizację oraz zakup sprzętu dla szpitala, utworzenie Centrum Opiekuńczo-Wychowawczego dla 14 podopiecznych przy ul. Różanej oraz budowę Centrum Opiekuńczo-Mieszkalnego.

Jeśli będą pieniądze

W projekcie uwzględniono też pozycje, na które w tej chwili miasto nie ma zapewnionego finansowania, ale ma nadzieję, że pozyska je z programów unijnych (w tym Polski Wschodniej). Chodzi również o to, by miasto mogło "przeksięgować" pieniądze przyznane na modernizację Warszawskiej i wykorzystać je na budowę ul. Wolanowskiej. Na liście warunkowej znalazły się także m.in. Park Kulturowy Stary Radom, zakup elektrycznych autobusów, przebudowa płyty Rynku, i fontann na ul. Żeromskiego, rewitalizacja skwerów i parków, nowe ścieżki rowerowe.

Rozpatrywaniem projektu budżetu radni zajmą się podczas sesji 18 grudnia.

Bożena Dobrzyńska

Inicjatorką programu jest wiceprezydent Radomia Marta Michalska-Wilk (w środku)

- Temat niepłodności jest bardzo trudny, ale o tym problemie należy i trzeba rozmawiać. Z tą chorobą boryka się coraz więcej par, ale niepłodność nie może być powodem do wstydu, ani nie może być powodem do poczucia winy. Za niepłodnością kryje się niejednokrotnie dramat ludzi, ich cierpienie, poczucie niesprawiedliwości, ale także w parze z niepłodnością idzie nadzieja. Tą nadzieję dale miejski program In vitro - podkreśla wiceprezydent Radomia Marta Michalska-Wilk.

Michalska-Wilk: Jestem dumna

Realizatorem programu „In vitro dla Radomia” będzie wyłonione w drodze konkursu Centrum Leczenia Niepłodności Parens z Krakowa, a partnerem Bat-Med z Radomia. Maksymalna kwota dofinansowania dla jednej pary na przeprowadzenie do dwóch procedur wyniesie 12 tys. zł.

Dla par w wieku między 20 a 40 lat

Uczestnicy programu muszą być mieszkańcami Radomia, rozliczającymi podatek dochodowy za poprzedni rok na terenie gminy. - W programie będą mogły wziąć udział pary, w których wiek kobiety mieści się w przedziale od 20 do 40 lat. To pary, u których została stwierdzona niepłodność powyżej 12 miesięcy i miały przeprowadzoną pełną diagnostykę potwierdzoną dokumentacją medyczną - wyjaśnia Monika Bator-Gregorczyk z kliniki Bat-Med.

Kwalifikacja do programu rozpocznie się w najbliższych dniach. Szczegółowe informacje na bieżąco będą publikowane na stronach internetowych realizatorów.

Zaczęło się od Budżetu Obywatelskiego

Program realizowany jest już po raz drugi. W ubiegłym roku in vitro finansowane było z Budżetu Obywatelskiego Radomia. - Ze swojej strony chcę obiecać, że zrobię wszystko, aby podobne, albo jeszcze większe pieniądze znalazły się w projekcie budżetu na przyszły rok. In vitro to ludzie, to szczęście przyszłych rodziców i to jest absolutnie obowiązek, aby w sytuacji kiedy polski rząd ten program zlikwidował, realizowało go miasto – uważa wiceprezydent Radomia.

kat, bdb

fot. Łukasz Wójcik/UM Radom

Projekt uchwały, jaki prezydent przedstawił radnym zakładał, że na utwardzenie ulic w ramach Radomskiego Programu Drogowego przeznaczonych zostanie 2,5 ml zł, tzw. czynówek - 3,5 mln zł, przebudowę skrzyżowania Maratońskiej i Dębowej - 1, 3 mln zł, remont warstw ścieralnych na istniejących ulicach - 1, 7 ml tys. zł, wykup gruntów pod realizację III etapu trasy NS - 6,5 mln zł.

 - Jeśli chodzi o wiadukt, to w tym roku nie wydamy środków własnych zaplanowanych na przebudowę. Musieliśmy więc dokonać aktualizacji harmonogramu rzeczowo-finansowego. Tak się stało, bo  procedury przetargowe trwały długo, były liczne odwołania od wyniku postępowania uczestniczących w nim firm. Umowę z wykonawca podpiszemy jeszcze do końca kwietnia, a pieniądze wydamy później - wyjaśniał prezydent Radosław Witkowski podczas konferencji prasowej, która odbyła się jeszcze przed sesją rady miejskiej.

Prezydent nie ukrywa zadowolenia, że dzięki wygospodarowanym pieniądzom przyspieszy Radomski Program Drogowy, który w ostatnich latach mocno przyhamowal. Rozstrzygnięte są już przetargi na utwardzenie ulic Polnej i Stromej, a na Biegunowej trwają roboty. Jest szansa na jej połączenie z Frontową, która ma być realizowana w ramach "czynówek".

- Nasza rekomendacja jest taka, aby wykonać ulicę Szeroka Droga i ulicę Frontową. Mieszkańcy podnoszą, że tam prace są niezbędne i mają 100 procent racji. Jeśli radni zgodzą się na taką zmianę Miejski Zarząd Dróg i Komunikacji niezwłocznie ogłosi przetarg na prace - zapewnia prezydent Witkowski.

- Tym samym powrócimy do praktyk, kiedy przebudowywaliśmy 6 - 7 ulic w ciągu roku - przypomina wiceprezydent Mateusz Tyczyński. Dodaje, że po raz pierwszy od lat miasto będzie też - za kwotę 1 mln 700 tys. wymieniać warstwy ścieralne na nawierzchniach ulic, a nie tylko łatać dziury.

Może nieco szokować przeznaczenie 6 mln 600 tys. zł na wykupy gruntów pod budowę III etapu trasy NS, ale prezydenci tłumaczą to tym, że nie chcą zaczynać budowy zanim wywłaszczeni właściciele nie dostana odszkodowań. A budynki mieszkalne znajdują się na tej trasie.

Będzie można wreszcie przebudować skrzyżowanie Maratońskiej i Dębowej, tym bardziej, ze gmina dostała 2 mln zł dofinansowania z budżetu samorządu województwa mazowieckiego.

Za 280 tys. zł Miejski zarząd Dróg i Komunikacji zamierza kupić dwa samochody dla pracowników działu obsługi pasażerskiej.

Dlaczego nie na szpital? Dlaczego nie na szkoły?

Radni Prawa i Sprawiedliwości wielokrotnie dopominali się o zwiększenie wydatków na Radomski Program Drogowy, organizowali konferencje prasowe na błotnistych, zapomnianych ulicach Radomia, na sesje zapraszali radomian, którzy opowiadali o gehennie, jaką przeżywają mieszkając przy tychże. Ale dzisiaj podczas dyskusji nad projektem zgłoszonym przez prezydenta pytali m.in o to, ile do magistratu wpłynęło podań od dyrektorów szkół z prośbami o remonty w szatniach, na placach zabaw, jakie są potrzeby zakupu sprzętu przez miejski szpital (Łukasz Podlewski, PiS); czy zakup samochodów dla MZDiK jest tak pilny i czy prezydent nie widzi pilniejszych potrzeb (Katarzyna Pastuszka-Chrobotowicz).

Samochód MZDiK z dziurami w podłodze

Radna Pastuszka-Chrobotowicz zapewniała też o swojej radości z powodu ponownego uruchomienia RPD, a Łukasz Podlewski kilka razy gratulował prezydentowi "skuteczności" w pozyskaniu dodatkowych środków na inwestycje, nie omieszkując przypomnieć, że w lutym twierdził, że MZDiK będzie mieć oszczędności z przetargu na budowę wiaduktu. - Ale te pieniądze powinny iść na służbę zdrowia, DPS-y, szkoły - twierdził, dopytując, co na takie decyzje powiedzą wiceprezydentki: Katarzyna Kalinowska i Marta Michalska-Wilk. - Nie przyjdą tu na sesję pacjenci szpitala - mówił, nawiązując do wizyt mieszkańców. Przekonywał, że "nie chce być Janosikiem", jednym odbierać, a drugim dawać. Przypomniał, że dach budynku przy ul. Parkowej należącego do MOK Amfiteatr przecieka i potrzeba na to 300 tys. zł. - Zdecydowaliście, że inwestycje są najważniejsze. Niech tak będzie. Nie było posiedzenia naszego klubu i nie ma dyscypliny w głosowaniu - zapewniał.

Z odpowiedzi wiceprezydenta Tyczyńskiego warto przytoczyć przede wszystkim tę. - Służbowy samochód MZDiK ma dziury w podłodze.

W głosowaniu nad projektem uchwały wzięło udział 25 radnych: 15 było za jej przyjęciem, 1 przeciw, a 9 się wstrzymało.

Bożena Dobrzyńska