Dzisiaj podpisano list intencyjny w sprawie przekazania dzieł artysty (fot. mazovia.pl)

Na początek do do Mazowieckiego Centrum Sztuki Współczesnej Elektrownia trafi około 50 prac jednego z najwybitniejszych polskich twórców. Część rodzinnej kolekcji przekaże Fundacja Promocji Twórczości artysty. Dziś podpisany został list intencyjny w tej sprawie.

Wojciech Fangor to niekwestionowany mistrz, prekursor, artysta wszechstronny, znany i ceniony na całym świecie. Nowatorskość, różnorodność, niebanalność – to wszystko sprawia, że jego prace biją rekordy aukcyjne i osiągają milionowe kwoty.

– Prezentacja prac Wojciecha Fangora w naszej instytucji kultury to dla nas ogromne wyróżnienie, a dla Radomia i całego województwa – prestiż – podkreśla marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik. Jednocześnie zapowiada, że władze województwa dążą do tego, by w Elektrowni powstała specjalna przestrzeń poświęcona właśnie Fangorowi. -  Zbliżamy się do tego celu – kupujemy kolejne nieruchomości i przygotowujemy rozbudowę placówki - wyjaśnia marszałek.

Muzeum dla Fangora?

Do Elektrowni trafi  niebawem około 50 prac Fangora. Ich wyborem zajmie się specjalnie powołany do tego zespół. Piotr Patkowski, spadkobierca i prezes Fundacji Promocji Twórczości Wojciecha Fangora zaznacza, że ta inicjatywa pozwoli upamiętnić miejsca, w których mieszkał i tworzył artysta.

– Chciałbym wyrazić chęć współpracy z samorządem województwa i Mazowieckim Centrum Sztuki Współczesnej w celu szerzenia wiedzy o życiu i twórczości Wojciecha Fangora. Dziękujemy za dotychczasowe zaangażowanie i tę inicjatywę. Patrząc w przyszłość, jesteśmy gotowi na dalszą współpracę przy realizacji projektów - zaznacza.

Po powrocie ze Stanów Zjednoczonych do Polski w 1999 r. Wojeciech Fangor zamieszkał w Błędowie koło Grójca. W starym młynie artysta stworzył swoją pracownię. Samorząd województwa podejmie działania zmierzające do nabycia tej nieruchomości. Miałoby w nim powstać Muzeum Wojciecha Fangora jako oddział radomskiej „Elektrowni".

– Błędów był niezwykle bliski Fangorowi. Trudno więc wyobrazić sobie lepsze miejsce na muzeum poświęcone artyście. Niewątpliwie stałoby się magnesem przyciągającym nie tylko fanów twórczości artysty, ale też wszystkich miłośników malarstwa, plakatu czy rzeźby – zauważa wicemarszałek Rafał Rajkowski.

Stała wystawa dla artysty

Dyrektor MCSW Elektrownia Włodzimierz Pujanek przypomina, że Wojciech Fangor pragnął mieć w Radomiu stałą wystawę swoich prac. – Nie ziściło się to za życia artysty, ale teraz za sprawą zgody zarządu województwa mazowieckiego na rozbudowę Elektrowni jesteśmy w stanie spełnić marzenie artysty i stworzyć tu stałą wystawę najważniejszych prac tego wybitnego artysty- zapewnia.

Wojciech Fangor urodził się w 1922 r. w Warszawie. Malarstwa uczył się prywatnie u Felicjana Kowarskiego i Tadeusza Pruszkowskiego, a w 1946 r. otrzymał zaocznie dyplom Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Artysta pracował m.in. nad zespołem sportowym „Warszawianka" i wnętrzami dworca Warszawa-Śródmieście. Jako autor ponad 100 plakatów współtworzył polską szkołę plakatu, która w latach 60. zdobyła międzynarodowy rozgłos. W 1961 r. wyjechał z Polski, najpierw przebywał w Berlinie Zachodnim, następnie w Anglii, a w 1966 roku zamieszkał w Stanach Zjednoczonych. W latach 60. i 70. stworzył serię obrazów z charakterystycznymi kołami i falami, wywołujących efekty optyczne, podobne do uzyskiwanych w sztuce op-artu. W 1970 r. dzieła Fangora, jako jedynego polskiego artysty w historii, zostały pokazane na monograficznej wystawie w Muzeum Solomona Guggenheima w Nowym Jorku.

Wojciech Fangor został laureatem Nagrody im. Jana Cybisa za rok 2014, którą przyznano artyście za całokształt twórczości malarskiej. To najstarsze i najbardziej prestiżowe wyróżnienie w dziedzinie sztuk.

kat, bdb

Jak informuje Elektrownia, celem programu jest wspieranie polskiego systemu wystawienniczego poprzez rozbudowę już istniejących wartościowych regionalnych kolekcji sztuki współczesnej. Aplikacja Elektrowni została bardzo wysoko oceniona przez zespół ekspercki, znalazła się na czwartym miejscu listy rankingowej, uzyskując ocenę 76,60 pkt.

Złożony przez Elektrownię wniosek pn. „Rozbudowa kolekcji radomskiej” otrzymał dotację w wysokości 150 tys. zł.

Na liście zakupowej znajduje się 15 dzieł autorstwa 10 artystek i artystów. Zbiory Elektrowni wzbogacą prace z dyscypliny fotografii (Ryszard Waśko, Andrzej Dłużniewski, Zdzisław Sosnowski, Paweł Bownik, Karol Radziszewski), malarstwa (Martyna Czech), tkaniny (Monika Drożyńska), rzeźby (Janusz Bałdyga, Mirosław Filonik), i filmu (Izabela Chamczyk).  Warto wspomnieć, że autorki i autorzy reprezentują trzy pokolenia, najmłodsza z nich skończyła niedawno 30 lat. Aż osiem nazwisk nie było dotychczas reprezentowanych w kolekcji Elektrowni.

To już kolejna, tym razem 10. dotacja z programów ministra na zakupy do zbiorów instytucji.

Radomska instytucja zaczęła tworzyć  kolekcję w 2007 roku. Obecnie liczy ona ponad 800 dzieł.

kat

Elżbieta (1934) i Emil (1931) Cieślarowie, Karuzela postaw. Obiekt III – mały Luwr, 1993, drewno, metal, plastik, plexiglas,

Jak wyjaśnia Kinga Maszczyńska z Elektrowni, tegoroczne zakupy dzieł, z których wiele to prace szczególnie ważne dla sztuki i kultury polskiej, doskonale realizują strategię rozbudowy zbiorów instytucji, opracowaną przez Romualda K. Bochyńskiego. Reprezentują różne dyscypliny, praktyki i postawy artystyczne oraz budują nowe relacje i konteksty z pracami znajdującymi się już w zbiorach. Zakup tych prac wprowadza także nowe wątki i jakości do kolekcji, zwiększając tym samym jej atrakcyjność. Głównym celem obecnych zakupów jest ukazanie ciągłości i żywotności postawy artystycznej, wyrosłej z ducha awangardy, która, co oczywiste, przejawia się w innych językach w twórczości już trzech pokoleń.

Trzy cele strategiczne

Zakup prac realizuje ważne cele strategiczne: rozbudowę reprezentacji neoawangardy, poszerzanie spektrum jej problematyki; poszerzenie zespołu fotografii i nowych mediów; wzmocnienie reprezentacji polskiej sztuki lat 90., a także pokazanie twórczości artystów debiutujących po 2000 roku.

Pierwszy i drugi z tych celów są jednocześnie realizowane poprzez zakupy zwartego czasowo zespołu fotografii – reprezentujących bardzo wysoki poziom artystyczny – często emblematycznych dla polskiego (trans)medializmu lat 70., ukazujących szerokie spektrum postaw krytyczno-analitycznych czy też analityczno-konceptualnych wobec mediów fotografii i raczkującego  wtedy video. W tym zestawie mieszczą się ikoniczne dla polskiej sztuki tego okresu prace Józefa Robakowskiego czy Andrzeja Lachowicza. Zostały też zarysowane inne postawy, uzewnętrzniane innym językiem – postawy krytyczne (rysunek i obiekt Elżbiety i Emila Cieślarów, lightbox Wincentego Dunikowskiego-Duniko), a także wątki feministyczne (Teresa Tyszkiewicz). Wspomniane prace są zarówno reprezentatywne dla twórczości ich autorów dekady lat 70., ale także dla obrazu polskiej sztuki progresywnej tego okresu.

Fotografie z ducha anarchii i rewolty

W grupie fotografii znajdują się też prace, które w pewien sposób wyrastają z ducha anarchii i rewolty awangardy i krytycznego nurtu neoawangardy. Z pewnością w nurcie kontrkultury mieści się praca Adama Rzepeckiego, członka grupy Łódź Kaliska. Z kolei zakup dwóch prac Zbigniewa Libery z cyklu "Co robi łączniczka?" (istotnego w twórczości autora, jednego z najbardziej znanych i ważnych artystów polskich aktywnych po 1980 roku) jest realizacją rekonstrukcji tzw. nurtu sztuki krytycznej w kolekcji Elektrowni, a także poszerzeniem reprezentacji fotografii. Pozyskane prace dobrze korespondują z istniejącymi już w kolekcji dziełami innych przedstawicieli tego nurtu, np. Anny Baumgart czy  Katarzyny Górnej, uczytelniając jednocześnie zróżnicowanie postaw i strategii artystycznych we wspomnianym nurcie. Ostatnią fotografią w tej grupie jest praca Oskara Dawickiego, znakomicie ilustrująca postawę autora wobec świata i sztuki: anarchizującą, wyrażającą się często w stosowaniu przewrotnych gestów, ironii, ale też nie pozbawioną humoru.

Tradycyjne dyscypliny

Oprócz fotografii Elektrownia zakupiła też prace reprezentujące tradycyjne dyscypliny – malarstwo i rysunek. Z trzech pozyskanych obrazów Jadwigi Sawickiej dwa pierwsze pochodzą z II połowy lat 90. W tamtym okresie artystka malowała przedstawienia ubrań, które opatrywała komentarzami. Potem zaczęła w swoim malarstwie rozdzielać te dwa przedstawienia – powstawały cykle obrazów „ubraniowe” i „tekstowe”, oba emblematyczne dla tej fazy twórczości Sawickiej. Dzięki zakupom oba te cykle są reprezentowane w kolekcji.

Ostatnią pozycją na liście zakupowej jest wielkoformatowy rysunek przedstawiciela najmłodszego pokolenia autorów Mariusza Tarkawiana. Autor jest zapewne najlepiej znanym rysownikiem swojego pokolenia w Polsce, którego prace znajdują się już w prestiżowych muzeach. Zakupiony rysunek jest reprezentatywny dla obecnej fazy twórczości autora.

kat

Fot. Materiały prasowe/MCSW Elektrownia

Anna Baumgardt "Bombowniczka"