Fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego

- W pamiętniku znajduje się siedem rysunków oraz kilkanaście wierszy samego Jacka Malczewskiego, a także fragmenty utworów i cytaty z poezji m.in. Lucjana Rydla, Marii Konopnickiej, czy Adama Asnyka. Na ostatniej stronie, a właściwie na odwrocie okładki jest wpis samego Jacka Malczewskiego potwierdzający oryginalność pamiętnika i jego treści. Wpis pochodzi z 7 października 1924 roku – opowiadała Paulina Szymalak-Bugajska, kierownik działu sztuki dawnej Muzeum im. Jacka Malczewskiego.

Łącznie pamiętnik zawiera 85 kart, na których poza wymienionymi, znajdziemy także wpisy tuszem i ołówkiem, oraz tzw. zielniki, czyli zasuszone rośliny, bądź kwiaty. – Pamiętnik będzie dostępny dla naszych zwiedzających po opracowaniu naukowym. Znajdują się w nim bowiem treści m.in. w języku francuskim, a zależy nam, aby jak najbardziej przybliżyć to, co opisywała Bronisława Malczewska i Jacek Malczewski – mówił dyrektor muzeum Leszek Ruszczyk.

Pamiętnik obejmuje okres od około 1876 roku aż po 1929 – rok śmierci artysty, a także jego siostry Bronisławy. Ma twardą oprawę z tłoczoną skórą, a jego wymiary to 26x21,5 cm.

Bronisława Malczewska (1852-1929) – była starszą siostrą Jacka Malczewskiego. Niezwykle cicha, pracowita, skromna i pobożna kobieta, która swoje życie poświęciła modlitwie i troskliwej opiece nad bliskimi z rodziny. To właśnie ona opiekowała się matką w ostatnich latach jej życia (Maria Malczewska zmarła wiosną 1898 roku). Rodzeństwo Malczewskich - poza Bronisławą i Jackiem była jeszcze najmłodsza Helena - było bardzo zżyte ze sobą i kochające się.

kat, bdb

O planach wydania monografii poinformowano w muzeum (fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego)

Do tej pory Radom, którego historia liczy 800 lat. nie doczekał się pełnej monografii naukowej. Ostatnia tego typu próba została podjęta przez Radomskie Towarzystwo Naukowe w 1985 roku. Efektem było jednotomowe wydawnictwo, w którym opisano dzieje Radomia od 1795 roku.

O planach wydania monografii poinformowano podczas konferencji prasowej w "Malczewskim".  - Jedną z misji muzeum jest oprócz zbierania i przekazywania historii i artefaktów potomnym, praca naukowa dotycząca historii i opracowywania dziejów. Ponad 800-letnie miasto zasługuje na swoją monografię - uważa dyrektor Muzeum im. Jacka Malczewskiego Leszek Ruszczyk.

Podobnego zdania jest wicemarszałek województwa mazowieckiego Rafał Rajkowski. - Chciałbym podziękować prof. Kupiszowi za podjęcie się tego ogromnego wyzwania, bo przygotowanie publikacji będzie trwało kilka lat - podkreśla wicemarszałek.

- O takim wydawnictwie rzeczywiście mówiło się w Radomiu od wielu, wielu lat, natomiast zawsze brakowało pieniędzy. Dzięki partnerstwem z samorządem województwa wreszcie - mam nadzieję - będzie to możliwe - mówi wiceprezydent Radomia Mateusz Tyczyński.  Jak informuje na najbliższą sesję rady miejskiej skierowany zostanie wniosek o wpisanie kwoty przeszło 200 tys. zł do Wieloletniej Prognozy Finansowej na lata 2022- 26. - A więc rozłożoną na kilka lat i nie obciążającą zbytnio budżetu, aby radni mieli wątpliwości - uważa wiceprezydent. Jak zaznacza - bardzo liczy na zrozumienie, bo jest to inicjatywa, która zakończy się nie tylko dokładnym zbadaniem dziejów Radomia i wydanie czterech tomów historii, ale łatwiej będzie także sięgać do niej i być może tworzyć na jej podstawie wiele innych rzeczy. Będzie służyło edukacji i tworzeniu podwaliny kultury w Radomiu -  dodaje Tyczyński.

Całość prac nad wydawnictwem będzie koordynował prof. Dariusz Kupisz.  - Do tej pory poza opracowaniami popularno-naukowymi dysponowaliśmy tylko książką "Radom. Dzieje miasta w XIX i XX wieku", nieobejmującą całości i wydaną w roku 1985, czyli w okresie stanu wojennego. Nie muszę tłumaczyć, co tutaj znajdziemy o Radomskim Czerwcu'76, a przecież z tej książki korzysta też młodzież  - zauważa prof. Kupisz.

Monografia będzie dziełem zbiorowym, poza tekstem ma zawierać bogaty materiał ilustracyjny. Pierwszy tom powinien ukazać się w 2023 roku, w 100-lecie istnienia Muzeum im. Jacka Malczewskiego i w roku otwarcia w kamienicach Gąski i Esterki Muzeum Historii Radomia.

Wydanie "Dziejów Radomia" ma kosztować pół miliona złotych. Pierwsze 100 egzemplarzy będzie edycją limitowaną (numerowaną) wydaną specjalnie z okazji 100-lecia "Malczewskiego".

bdb, kat

"Muzeum im. Jacka Malczewskiego w Radomiu, dzięki staraniom pana dyrektora Leszka Ruszczyka oraz mojej skromnej osoby, przejmie niebawem pałac miejski hrabiego Oppermana przy ulicy Leopolda Okulickiego 9" - napisał na Facebooku dr Adam Duszyk, zastępca dyrektora "Malczewskiego".

Dworek od wielu lat stoi pusty, po tym jak opuściła go przychodnia psychiatryczna. jego właściciel - samorząd województwa mazowieckiego - trzykrotnie wystawiał go na sprzedaż, ale za żadnym razem budynek nie znalazł nabywcy. Wcześniej, w 2010 roku obiektem interesowało się miasto; planowało wykorzystać go na działalność kulturalną. Gmina nie chciała jednak kupować dworku, a przejąć go na drodze zamiany działek. Do żadnej transakcji jednak nie doszło.

Dworek powstał w drugiej połowie XIX wieku dla gubernatora cywilnego Leontyna hrabiego Oppermana. Budynek ma dwie kondygnacje naziemne i jedną podziemną, a jego powierzchnia użytkowa wynosi niewiele ponad 565 m kw. Do rejestru zabytków został wpisany 1 lipca 1988 roku.

bdb