W Radomiu mieszkania z programu powstały przy Tytoniowej (fot. PFR Nieruchomości)

Jak już pisaliśmy, PFR z początkiem stycznia podniósł znacznie wysokość czynszów za wynajem mieszkań. Nowe stawki były szokujące. Do tej pory sięgały one od ponad 1 tys. zł do 2,5 tys. zł w przypadku największych lokali. Po odebraniu nowych decyzji okazało się, że trzeba będzie płacić więcej nawet o kilkaset złotych. W niektórych przypadkach to nawet ponad 800 zł miesięcznie. Opłaty podniesiono o wskaźnik inflacji, a ten wynosił przecież ponad 14 proc! Tymczasem program Mieszkanie Plus zakładał, że skorzystają z niego osoby, których nie stać na kredyt i zakup własnego "M".

Radomianie z ul. Tytoniowej skarżą się jednak nie tylko na podwyżki. Ogromnym problemem są również pojawiające się w wielu miejscach usterki i niedoróbki budowlane.

Po krytycznych głosach, w tym artykułach w mediach, 16 lutego PFR Nieruchomości poinformował, że "Obecnie oferowana stawka czynszu oraz kaucja nie będą podlegać waloryzacji o wskaźnik inflacji do końca 2025 roku. Przeciętna kwota oszczędności dla budżetu domowego najemcy wyniesie nieco ponad 5 tysięcy złotych. Dodatkowym wsparciem będzie zwrot kaucji w wysokości jednomiesięcznego czynszu, który będzie dotyczył wszystkich najemców osiedli (...). Średnio dla najemcy będzie to 1500 zł oszczędności".

Posłowie interweniują

Problemami mieszkańców z Tytoniowej zainteresowali się posłowie Platformy Obywatelskiej. W miniony poniedziałek  spotkali się z nimi: Konrad Frysztak z Radomia, Michał Krawczyk z Lublina i Aleksander Miszalski z Krakowa. Parlamentarzyści połączyli siły, bo w podobnej sytuacji są lokatorzy "plusowych" bloków w całej Polsce. Poinformowali, że przeprowadzili już kontrolę poselską w spółce PFR Nieruchomości, która była inwestorem i zarządza rządowym programem.

- Chcemy się przyjrzeć spółkom MDR, które zostały powołane oddzielnie do każdej budowy Mieszkania Plus. Kolejne spółki to etaty, zarządy, rady nadzorcze, a to oznacza pensje, które płacą najemcy mieszkań. Będziemy pytać i wywierać presję, żeby pomóc lokatorom. Zostawiliśmy w PFR Nieruchomości listę pytań, czekamy na odpowiedź. Z mieszkańcami rozmawiamy, żeby poznać ich problemy. Chcemy wiedzieć, co robić dalej, żeby im pomóc. Ci ludzie czują się oszukani, bo zapewniano ich, że będą to tanie mieszkania, a ich przestaje być stać na najem - mówił dziennikarzom Konrad Frysztak.

Mieszkańcy piszą list otwarty

Swoje siły łączą też  mieszkańcy bloków, które powstały w ramach programu w całym kraju: Katowicach, Krakowie, Gdyni, Dębicy, Toruniu, Świdniku, Łowiczu, Radomiu, Nowym Targu, Mińsku Mazowieckim i Zamościu. Napisali list otwarty do premiera, zarządu spółki PFR Nieruchomości oraz "wszystkich zainteresowanych". Przytaczamy obszerne fragmenty tego listu.

"(...) Chwilowe zamrożenie czynszów, to odwlekanie w czasie narastającego problemu, przypominające przychodzenie z pistoletem na wodę do pożaru w lesie. W tym miejscu też jasno musi wybrzmieć to, że zamrożone zostały czynsze już po podwyżkach jakie miały miejsce w styczniu 2023 – nie wynika to z publicznych wypowiedzi Państwa przedstawicieli
PFR. Z kolei oddanie części kaucji uważamy za zabieg, który ma zakneblować usta naszymi własnymi pieniędzmi – kompletnie nieprzemyślany, nic nie wnoszący, nic nie rozwiązujący.

(...) Mamy dość kłamliwej narracji dotyczących kwot czynszów, które obowiązują na osiedlach. (...) I tak dla przykładu w mieście Łowicz lokatorzy muszą obecnie zapłacić blisko 2300 zł czynszu za 58 m mieszkanie, a w Dębicy 2100 zł za podobny metraż. W Zamościu jest to 2880 zł za 73 m mieszkanie, a w Katowicach 2450zł za 71 m mieszkanie. Przedstawione powyżej kwoty to jedynie kwoty czynszu. Do tego dochodzi koszt wszystkich mediów (woda, ogrzewanie, prąd, wywóz śmieci), więc kolejne kilkaset złotych (średnio ok.+/- 500-700zł).

Dla kogo jest ten program?

(...) mieszkania oferowane przez PFR nie są w obecnej formie żadną atrakcyjną ofertą na rynku wynajmu! (...) Większość lokatorów postanowiła skorzystać z oferowanych przez Państwo mieszkań ze względu na oferowaną formułę dojścia do własności na atrakcyjnych warunkach dla każdego. Po wielu reklamach, broszurach, pięknych wpisach na stronach internetowych zostały jedynie wspomnienia. Tak, jak po zamyśle dojścia do własności w 15, 20 lub 25 lat.
Ostatnio zaproponowano dojście do własności w Gdyni – po 30 latach. Ile będzie to kosztować? Według przedstawionych ostatnio projektów umowy, dla mieszkania 51 m kw. będzie to bagatela – 1 574 824zł. (słownie: JEDEN MILION PIĘĆSET SIEDEMDZIESIĄT CZTERY TYSIĄCE I OSIEMSET DWADZIEŚCIA CZTERY ZŁOTE. (...)

Do kogo w takim razie kierowany jest ten program? – do osób, którzy nie mają zdolności kredytowej, ale jednocześnie mają fundusze na pokrywanie kosztów w kwotach między 4500 - 5000zł/msc za mieszkanie wraz z mediami? Dodając do tego miesięczne wydatki związane z utrzymaniem rodziny spłatę innych zobowiązań, można przyjąć, że ich domowy
budżet powinien wynosić minimum 9 – 10 tysięcy złotych netto. Takie zarobki kwalifikują do uzyskania dużego kredytu, nawet przy obecnych, rekordowych stopach procentowych, a pamiętajmy, że program powstał przy stopach procentowych oscylujących w okolicy zera. Żadne kwieciste wystąpienia nie zmienią matematyki (...)".

Mieszkańcy bloków z ul. Tytoniowej zapowiedzieli, że przyjdą przedstawić swoje problemy radnym na sesji, która odbędzie się w poniedziałek, 27 lutego.

Bożena Dobrzyńska

Śródtytuły od redakcji

fot. Łukasz Wójcik/UM Radom

Inwestycja została zrealizowana we współpracy pomiędzy Urzędem Miasta w Radomiu i spółką PFR Nieruchomości realizującą rynkową część rządowego programu. Miasto przekazało teren, na którym powstało osiedle, a jego budowę sfinansował Fundusz Mieszkań dla Rozwoju.

Dobra współpraca

- Gdyby nie współpraca z panem prezesem i całym zespołem PFR-u Nieruchomości, to ta inwestycja by nie powstała - mówił na uroczystym oddaniu do użytku budynków przy ul. Tytoniowej prezydent Radosław Witkowski. Dziękował spółce i podkreślał, że to rząd stworzył warunki do powstania nowego osiedla. Dodał, że ponad 20 proc. mieszkań zajmą najemcy spoza Radomia. - To tylko pokazuje, że zakładany przez nas efekt, czyli budowa mieszkań jako magnes dla ludzi, którzy będą wiązali swoja przyszłość z naszym miastem, został osiągnięty - podkreślał prezydent Witkowski.

Budowa osiedla trwała nieco ponad dwa lata. Pierwsze prace  prowadzone przez radomską firmę ARBUD  ruszyły pod koniec 2019 r., a w grudniu 2021 r. osiedle uzyskało pozwolenie na użytkowanie. Wiosną tego roku sfinalizowano prace wykończeniowe. - To nie był łatwy projekt podsumował prezydent, zwłaszcza - jak zaznaczył -w kontekście sytuacji na rynku: czyli inflacji, drożyzny, wzrostu stóp procentowych i mniejszej dostępności kredytów. - Ale jest to ogromna szansa, głównie dla młodych rodzin, na własny kąt - zaznaczył Witkowski.

Nawiązują do pobliskiej "tytoniówki"

Inwestycja przy ulicy Tytoniowej to dwa siedmiokondygnacyjne budynki ze 124 mieszkaniami- od kawalerek przez mieszkania dwu- i trzypokojowe, które dominują, aż po M4 o powierzchni przekraczającej 70 m. Architekci – warszawska pracownia EMA Studio – zaprojektowała proste budynki o jasnej, biało-szarej kolorystyce nawiązujące do architektury blisko stuletniej fabryki Polskiego Monopolu Tytoniowego znajdującej się po drugiej stronie ulicy.

Mieszkania są niemal gotowe do użytkowania. Ściany zostały pomalowane na biało, na podłogach ułożono panele, łazienki zostały wyposażone w tzw. biały montaż. Wprowadzający się muszą jedynie wyposażyć kuchnię.

- Jesteśmy dumni z tego projektu i bardzo nas cieszy pozytywna ze strony samorządu. Mamy jednocześnie poczucie, że te mieszkania były bardzo potrzebne. Rynek instytucjonalnego najmu jest perspektywiczny i będzie się w najbliższym czasie rozwijał. Te miasta, które umożliwiają rozwój tego rynku, będą wygrywały. Tym bardziej nas cieszy oddanie do użytku kolejnych mieszkań - powiedział prezes PFR Nieuchomości Wojciech Caruk.

Ogromne zainteresowanie

Radomska inwestycja cieszyła się dużym zainteresowaniem wśród mieszkańców miasta i regionu. W ankiecie uruchomionej jeszcze przed rozpoczęciem prac budowlanych zainteresowanie zadeklarowało ponad 2 tys. osób. W toku naboru przeprowadzonego w 2021 roku wpłynęła rekordowa liczba wniosków. Było ich blisko 1,2 tys., co przełożyło się na niemal 10 aplikacji na jedno mieszkanie.

Rekrutacja do programu składała się z dwóch etapów. W pierwszym wnioskujący otrzymywali punkty zgodne z kryteriami przyjętymi przez Radę Miejską w Radomiu. Na dodatkowe preferencje mogły liczyć przede wszystkim rodziny z dziećmi, osoby, które nie ukończyły 35. roku życia oraz rozliczający swoje podatki w mieście. Drugi etap polegał na sprawdzeniu sytuacji finansowej potencjalnych najemców.

Na liście najemców dominują mieszkańcy Radomia, którzy stanowią niemal 80 proc wnioskujących. Ponad połowa to osoby pomiędzy 30. a 40. rokiem życia.

bdb, kat