fot. Anna Wróblewska/UM Radom

Organizatorzy przygotowali mnóstwo atrakcji. Uczestnicy z pewnością poczuli atmosferę XVI-wiecznej Polski.

Wydarzenie rozpoczął koncert muzyki dawnej w wykonaniu węgierskiego zespołu Szelindek. Po barwnym orszaku ulicą Rwańską, Rynek wypełnił się żywą historią – obozami grup rekonstrukcyjnych, pokazami szermierki, turecką kuchnią i warsztatami dawnych rzemiosł.

Obozowali członkowie grup rekonstrukcyjnych Sarmackie Dziedzictwo, Karabela, Persjarnia, Bujuk Han, Semper Fidelis Res Publicae i Bractwa Kurkowego. Byli przedstawiciele m.in. husarii, pospolitego ruszenia, hajduków, szlachty polskiej, lisowczyków, wojska tureckiego. W namiocie sułtańskim można było obejrzeć będzie można wystawę XVI- wiecznego uzbrojenia. Będzie też pokaz gotowania kawy i herbaty po turecku i pilawu.

Dzieci mogły bawić się na placu renesansowych gier, a dorośli wybijać pamiątkową monetę czy oglądać wystawy i inscenizacje. Całość zakończyło widowisko historyczne – ogłoszenie konstytucji Nihil novi z 1505 r.

kat

Zdjęcia: Anna Wróblewska/UM Radom

fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego Radom

Dzień z Kulturą Arabska odbędzie się w godz. 12 - 14. W programie: gość specjalny Asef Salloom opowie o codziennym życiu w krajach arabskich, nauczy nas arabskich słów i pokaże, że kultura arabska to przede wszystkim bogactwo tradycji i gościnności; koncert na lutni arabskiej (oud) – dźwięki, które przenoszą na rozgrzane słońcem ulice Aleppo czy Kairu; herbata karkade z hibiskusem i miodem oraz daktyle – smak arabskiej gościnności; warsztaty malowania na płytkach ceramicznych motywów sztuki arabskiej - rodzinnie, twórczo, z pasją.
 
Wstęp 15 zł, zapisy d.adamczyk@muzeum.edu.pl
 
Wykład dr. Adama Duszyka zaplanowano na godz. 15. Nosi on tytuł "Co nam dała konstytucja Nihil novi? Podróż po radomskich meandrach polskiego parlamentaryzmu i konstytucjonalizmu".
 
Wstęp wolny. W tym samym czasie w Rynku odbędzie się piknik historyczny "wolność jest w nas" w 520. rocznicę uchwalenia konstytucji Nihil novi.

Piknik odbędzie się w Rynku

Na tych fragmentach ulic na Mieście Kazimierzowskim będą w tym czasie obowiązywały następujące zmiany: odcinek ulicy Grodzkiej będzie jednokierunkowy od Rynku do ulicy Małej (możliwy będzie tamtędy jedynie wyjazd z Rynku), cała ulica Rwańska będzie zamknięta dla ruchu kołowego (nie dotyczy rowerzystów w kierunku placu Kazimierza Wielkiego), nieczynne będą miejsca parkingowe obu stronach północnej jezdni Rynku (w rejonie ratusza oraz Domu Gąski i Esterki).

MZDiK apeluje do wszystkich uczestników ruchu o zachowywanie szczególnej ostrożności w rejonie imprezy oraz o stosowanie się do zmienionego oznakowania dróg lub do ewentualnych poleceń wydawanych przez pracowników organizatora.

Zdjęcie ilustracyjne (fot. archiwum)

– To jedno z najważniejszych historycznych wydarzeń, które miały miejsce w naszym mieście. To ten moment w historii naszego państwa, kiedy na poważnie ugruntowuje się polski parlamentaryzm, kiedy król zrzeka się swojej kompetencji na korzyść sejmu. I to ten moment, od którego możemy liczyć takie nowoczesne, europejskie prawodawstwo w naszym państwie. Dlatego w 520. rocznicę uchwalenia konstytucji zaplanowaliśmy piknik historyczny, żeby na wesoło i sympatycznie świętować to wydarzenie – mówi wiceprezydent Łukasz Molenda.

W niedzielę, 11 maja o godz. 12.30 w kościele św. Jana rozpocznie się msza św, po której o godz. 13.30 zaplanowano półgodzinny koncert muzyki dawnej w wykonaniu zespołu Szelindek z Węgier. Muzycy zajmują się rekonstrukcją tradycyjnej muzyki ludowej Karpat, Węgier, Polski, Bałkanów i Turcji. Po koncercie około godz. 14.15 z placu fary orszak uczestników przejdzie ulicą Rwańską na Rynek, gdzie do godz. 19 trwać będzie piknik historyczny. Obozować tu będą członkowie grup rekonstrukcyjnych Sarmackie Dziedzictwo, Karabela, Persjarnia, Bujuk Han, Semper Fidelis Res Publicae i Bractwa Kurkowego. Zobaczymy więc przedstawicieli m.in. husarii, pospolitego ruszenia, hajduków, szlachty polskiej, lisowczyków, wojska tureckiego. Zaprezentują oni m.in. pokazy szermierki. W namiocie sułtańskim obejrzeć będzie można wystawę XVI- wiecznego uzbrojenia.  Będzie też pokaz gotowania kawy i herbaty po turecku i pilawu.  Czynna będzie plenerowa wystawa „Nihil novi 1505-2025”. Na stoisku  oddziału Radomskiego Polskiego Towarzystwa Numizmatycznego będzie można wybić pamiątkową monetę. Na rynku będzie też plac renesansowych zabaw dla dzieci takich jak: szachy Wikingów, jenga, cornhole, wyścigi konne na makiecie, strzelnica łucznicza, a w obozie dawnych rzemiosł prowadzone będą pokazy i praktyczne zajęcia w warsztatach: papieru czerpanego, garncarskim,  powroźnika i wikliniarza.

Widzów zabawiać będzie i zapraszać do tańca zespół Szelindek. O godz. 15 w Muzeum im. Jacka Malczewskiego historyk dr Adam Duszyk opowie o czasach Jagiellonów i konstytucji Nihil novi, a o godz.  17  na Rynku odbędzie się inscenizacja historyczna - ogłoszenie postanowień Konstytucji Nihil novi.

Uchwalona 30 maja 1505 roku konstytucja stworzyła podstawy ustroju określanego przez historyków mianem demokracji szlacheckiej. Tekst konstytucji uzgodniono na zwołanym przez króla Aleksandra Jagiellończyka sejmie walnym, który obradował w Radomiu od 30 marca 1505 roku. Nazwa Nihil novi pochodzi od łacińskiego zwrotu, którym król zapewniał poddanych, że nie wprowadzi niczego nowego oraz nie zmieni obowiązujących w państwie praw bez wspólnej zgody władcy, senatorów i posłów reprezentujących szlachtę. W ten sposób sejm stał się najwyższą władzą ustawodawczą, a państwo z monarchii arystokratycznej przekształciło się w nowożytną monarchię parlamentarną.

W nowym muzeum odtworzono słynną Aptekę pod Białym Orłem (fot. Muzeum im. Jacka Malczewskiego)

- Gruntowny remont zabytkowych kamienic i przygotowywanie nowoczesnej ekspozycji trwało cztery lata i pochłonęło w sumie 16 mln 380 tys. zł - przypomina Leszek Ruszczyk, dyrektor Muzeum im. Jacka Malczewskiego, które nadzorowało kulturalną inwestycję. Dyrektor podkreśla jednocześnie, że te cztery lata to zaangażowanie wszystkich pracowników muzeum, ale też kadry profesorskiej, która przeprowadzając badania pokazała historię naszego miasta. - Mam nadzieję, że sobota będzie dla radomian naprawdę wielkim dniem - dodaje Leszek Ruszczyk.

Początek dał Aleksander Sawicki

Historię starań o utworzenie muzeum wspomina Adam Zieleziński, były dyrektor "Malczewskiego", podkreślając rolę inicjatora powstania takiej placówki - zmarłego niedawno Aleksandra Sawickiego. - Pan Aleksander pojawił się u mnie z tą ideą już na drugi dzień po objęciu przeze mnie stanowiska dyrektora. Sam stworzył przecież w urzędzie miejskim Izbę Pamięci, gromadząca eksponaty dotyczące historii naszego miasta, Jaka szkoda, że nie doczekał otwarcia obecnego muzeum -  żałuje Adam Zieleziński.

W muzeum znajdą się m.in. zabytki archeologiczne. -  To przede wszystkim obiekty pozyskane podczas badań archeologicznych na Piotrówce i Mieście Kazimierzowskim. Ich oglądanie ułatwią narzędzia multimedialne - wyjaśnia
Katarzyna Stańczuk z działu archeologii.

Jak zaznacza Krzysztof Skarżycki, kierownik działu historii muzeum, w nowej placówce pokazane zostaną niezwykle cenne eksponaty, które czasem z braku miejsca musiały leżeć w magazynie. To, np. najstarsze wyroby radomskiego rzemiosła: skarbczyk żelazny i drzwi do kościoła świętego Wacława Piotra Prażmy z Klwowa, czy srebra radomskie.

- Pokażemy także artefakty związane z odzyskiwaniem przez Radom niepodległości w 1918 roku, militaria z naszej kolekcji, np. słynny pistolet VIS i rzeczy przekazywane przez radomian, jak biżuteria patriotyczna, a nawet walonki, które nosił z zesłania jeden z radomian - wylicza Krzysztof Skarżycki.

Technologia i historyczny piknik

Zastępca dyrektora  "Malczewskiego" Adam Duszyk cieszy się, że w Muzeum Historii Radomia udało się perfekcyjny sposób połączyć najnowocześniejsze techniki multimedialne, hologramy, wirtualną rzeczywistość, ekrany dotykowe i dekoracje teatralne na bardzo wysokim poziomie i bardzo dobrej jakości z oryginalnymi artefaktami. - To daje naprawdę oszałamiający efekt – zapewnia.

Piknik historyczny rozpocznie się o godz. 16 na płycie Rynku, gdzie pojawi się duża scena. Organizatorzy zaplanowali dwa koncerty: Piotra Zarzyki z zespołem i radomskiej grupy LuXperiment z wokalistką Luizą Borkowską. Tu zabrzmi poezja śpiewana, a tematem będzie Radom.

Zaproszono dziewięć grup rekonstrukcji historycznej. Goście pikniku zobaczą formacje wojskowe z IX wieku z terenu Piotrówki, rycerzy z późniejszego okresu średniowiecza, sarmatów w ich strojach, ale także żołnierzy z okresu Księstwa Warszawskiego ubranych w mundury tych pułków, które stacjonowały w Radomiu, formacje z okresu powstania styczniowego czy I i II wojny światowej. Na jednej z wystaw obejrzymy sprzęt i maski przeciwgazowe produkowane w Radomiu przed wojną oraz kolekcję rowerów retro Łukasza Wykroty. Swoje stoisko mają mieć także Wojska Obrony Terytorialnej.

Cenne nagrody będzie można wygrać w licznych konkursach historycznych. Będzie można także się posilić, a w jurcie tatarskiej wypijemy za darmo wspaniałą kawę.

Pierwsze zwiedzanie rozpocznie się o godz. 17. Pracownicy muzeum zawiążą kolorowe wstążki w 10 kolorów. Będą też plakaty ogłaszające aktualne "kolory wstępu". Oglądanie będzie raczej symboliczne i potrwa 20 minut. 

- To krótko, ale tylko tak możemy pokazać nasze muzeum wszystkim. Na pełne zwiedzanie, na spokojnie, zapraszamy już od niedzieli - zachęca dyrektor Duszyk.

bdb

fot. Materiały prasowe

Piknik rozpocznie się Paradą Pułaskiego, która ruszy z wareckiego rynku o godzinie 12:00. Tradycyjnie paradę poprowadzi Kazimierz Pułaski ze swoimi przybocznymi. Tym razem będą mu towarzyszyły również grupy rekonstrukcji historycznej tematycznie związane z 700-letnią historią miasta. Spotkamy więc rycerzy Trojdena, Stefana Czarnieckiego, Piotra Wysockiego, powstańców styczniowych, a także żołnierzy II wojny światowej.

Barwny korowód przemaszeruje ulicami Warki do parku na Winiarach, gdzie zaprezentowane zostaną główne atrakcje. Na początek wystąpi Miejska Orkiestra Moderato. Potem terenie polany piknikowej starego parku zaprezentują się grupy rekonstrukcyjne, które przypomną VII wieków Warki. O godz. 13 z parku wystartuje XVI Bieg Pułaskiego na 10 km. Ogłoszenie wyników biegu i wręczenie nagród odbędzie się na głównej scenie. Finałem pikniku będzie koncert legendarnego polskiego zespołu rockowego „Chłopcy z Placu Broni”. Dodatkowe atrakcje stanowić będą: ogródek piwny i grillowy, obozowiska grup rekonstrukcyjnych, amerykańskie rodeo, a dla dzieci darmowe dmuchańce i zajęcia z animatorami. Miłośników motoryzacji zainteresuje z pewnością zlot motocykli i starych aut.

Koneserów doskonałych herbat, aromatycznej kawy i domowej szarlotki organizatorzy zapraszają do kawiarni Café Savannah przy Centrum Edukacyjno-Muzealnym. Podczas pikniku będzie można zwiedzać Muzeum im. Kazimierza Pułaskiego za symboliczną 1 zł, w tym wystawy stałe: „Kazimierz Pułaski i zasłużeni Polacy w USA” oraz „Warka – miasto dotknięte historią”. Szczególnie ta ostatnia, z okazji jubileuszu 700-lecia Warki, jest warta obejrzenia.

W sali wystaw Centrum Edukacyjno-Muzealnego będzie można zobaczyć nową ekspozycję czasową pt. „Prezgląd 2021. Twórczość artystyczna Warki na 700-lecie miasta”. Całości wystawowych doznań dopełni plenerowa ekspozycja „Warka – miasto Pułaskiego”.

fot. Muzeum Wsi Radomskiej

Piknik rozpoczął się mszą św. w kościele pw. Św. Doroty z Wolanowa w intencji gen. Antoniego Jankowskiego. Po mszy zaprezentowano formacje wojskowe oraz widowisko w którym udział wzięli: Grupa Rekonstrukcji Historycznej – Warka, Stowarzyszenie „Nasza Historia” z Opola Lubelskiego, 22. Pułk Ułanów Podkarpackich z Pionek, 22. Pułk Ułanów Podkarpackich z Garbatki-Letnisko, 5. pułk Piechoty Liniowej, 2. Pułk Strzelców Pieszych, Andrzej Skolik – Batalion Strzelców Celnych Podlaskich, 11. Pułk Ułanów Legionowych z Radomia, 11 Pułk Ułanów Legionowych z Gulina.

Narratorem prezentacji i autorem widowiska był radomski historyk Przemysław Bednarczyk. Piknik zakończył koncert pieśni z powstania listopadowego w wykonaniu Katarzyny Bochyńskiej-Wojdył, podczas którego prezentowana była kolekcja replik czapek wojskowych z okresu powstania listopadowego wykonana przez pana Jacka Jaworskiego.

kat

Piknik historyczny odbędzie się na pl. Corazziego (fot. archiwum)

Na wystawie swoje prace prezentuje 16 autorów. Ekspozycja stanowi opowieść, nie tyle o wydarzeniach Radomskiego Czerwca’76, ale bardziej o emocjach i uczuciach artystów, jakie ten protest wywołuje w ich pamięci i czym jest w ich świadomości.

Ekspozycja ma na celu zdefiniowanie, czym dla dzisiejszego twórcy jest poczucie „wolności”. Nie tyle w kontekście tamtych wydarzeń, co w aspekcie współczesnego prawa do formułowania wypowiedzi artystycznej. Wydarzenie stanowi próbę odniesienia się twórców do szeroko pojętego postrzegania zjawiska związanego z uczuciem rodzącego się buntu. Kiedy człowiek odczuwa taką potrzebę? W którym momencie czuje, że ktoś usiłuje anektować jego bezcenną przestrzeń lub tłumi prawo do samostanowienia?

Wśród zaproszonych autorów znaleźli się ci, którzy uczestniczyli w tamtych wydarzeniach osobiście lub obserwowali je z pełną uwagą. Są również i tacy, dla których Czerwiec ’76 jest tylko epizodem historycznym, a jednak mocno zakotwiczonym w ich świadomości.

Przystanek w historii

Resursa zaprasza na klimatyczny festyn historyczny, na który złożą się: kiermasz książek, płyt winylowych i pocztówek, plenerowe wystawy, a także gry i zabawy dla całych rodzin, prowadzone przez doświadczonych animatorów, pokazy dawnych rowerów oraz prezentacje mody z czasów PRL. S

Na „Przystanku" będzie też można m.in. nauczyć się pisać na maszynie „Łucznik", podpatrzeć, jak dawniej szyło się na maszynach z radomskich Zakładów Metalowych, pograć w klasy, w gumę, w kapsle i cymbergaja, pojeździć – w różnych sprawnościowych konkurencjach – na składakach i oczywiście spróbować waty cukrowej. A w kultowym autobusie „Ikarus", który podstawi się na Przystanek PRL, przez cały czas trwania festynu będzie można oglądać kroniki z życia Radomia z lat 70. minionego stulecia.

Festyn potrwa do godz. 19.

Zdjęcie ilustracyjne

Piknik towarzyszy obchodom 43. rocznicy radomskiego Czerwca '76. W programie m.in. przejazdy pojazdami z PRL, wystawy, występy sceniczne, gry planszowe, test wiedzy o Czerwcu i gra miejska. Celem XXII rajdu rowerowego jest pokazanie oferty edukacyjnej Instytutu Pamięci Narodowej. Tym razem trasa „Od Przystanku do Przystanku” prowadzić będzie z Radomia do Pelagowa i Puszczy Kozienickiej. Uczestnicy odwiedzą dwa "Przystanki Historia": w Pelagowie i gajówkę nieopodal Augustowa w Puszczy Kozienickiej.

kat