Jak podkreśla marszałek Adam Struzik, podstawową ideą programów wsparcia jest dążenie do równomiernego rozwoju województwa, a każdy z programów odpowiada na realne problemy lokalnych miejscowości. – Często podróżujemy po Mazowszu, spotykamy się z samorządowcami i mieszkańcami. Te rozmowy pokazują nam, które z obszarów życia społecznego potrzebują naszego wsparcia. Tylko w tym roku na całym Mazowszu dofinansowaliśmy ponad 5 tysięcy inwestycji.

NABORY NA 2025 ROK

Już w styczniu ruszą nabory do programów wsparcia na 2025 r. Szczegółowe informacje i harmonogram składania wniosków są dostępne na stronie mazovia.pl. W sumie do wzięcia w ramach wszystkich programów wsparcia jest ponad 840 mln zł.

Do składania wniosków w naborach zachęca wicemarszałek Rafał Rajkowski. – Nasze programy wsparcia, a jest ich już ponad 20, aktywizują nie tylko samorządy, ale całą społeczność lokalną, OSP, koła gospodyń wiejskich, organizacje pozarządowe, koła seniorów, młodzieżowe rady. Pomoc finansową można pozyskać na różne projekty i inwestycje, m.in. budowę dróg, remonty szkół, boisk, przedszkoli czy świetlic wiejskich, pomoc dla ogrodów działkowych, młodzieżowych rad gmin czy seniorów, a także pieniądze na walkę z bezdomnością zwierząt. W przyszłym roku ruszy także wsparcie dla sieci spółdzielni energetycznych. Zachęcam do skorzystania z tej pomocy.

Materiał partnera

fot. Michał Słaby

Jacek Krzemiński: Jaki był ten rok dla samorządu Mazowsza? Co za­sługuje na szczególną uwagę?

Adam Struzik: To był dobry rok dla naszego samorządu. Pierwsze miesiące tego roku upłynęły pod znakiem wy­borów samorządowych. W ich wyniku naszej koalicji KO-TD-PSL-PL2050 w sejmiku udało się utrzymać więk­szość, dzięki czemu możemy dalej prowadzić naszą mi­sję i utrzymywać obrany kierunek zmian. Kontynuujemy więc dotychczasowe programy i działania, ale i urucha­miamy nowe. Nasz samorząd ma w tym roku rekordowy budżet. To najlepszy budżet w historii Mazowsza, pro­rozwojowy i inwestycyjny. Jest w nim aż 3 mld zł na in­westycje, czyli o miliard więcej niż w ubiegłym roku. Po raz kolejny zwiększyliśmy nakłady na programy wspar­cia. Co roku okazuje się, że potrzeby przewyższają środ­ki, które przeznaczamy na pomoc dla gmin, powiatów i organizacji pozarządowych. Dlatego w tym roku by­ło to już ponad 1 mld zł. Dofinansowujemy z tej puli mniejsze inwestycje, ale niezmiernie ważne dla lokal­nych społeczności. Znacznie poprawiają one jakość życia mieszkańców. Służy temu też nasz program regionalny Fundusze Europejskie dla Mazowsza na lata 2021–2027. Jego realizacja idzie sprawnie.

W 2024 r. sporo działo się na mazowieckich drogach wojewódz­kich. Które z drogowych inwestycji samorządu Mazowsza były w tym roku najważniejsze?

Rafał Rajkowski: Chcemy zapewnić mieszkańcom i podróż­nym bezpieczne warunki na drodze, dlatego inwestujemy w modernizacje i remonty kolejnych odcinków dróg wo­jewódzkich. Związanych z tym zadań realizujemy bardzo dużo, tylko w 2024 r. to ponad 230 projektów. Polega­ją one też na budowie chodników, ścieżek rowerowych, przebudowie skrzyżowań na bezpieczniejsze czy budo­wie i doświetlaniu przejść dla pieszych.

Jedną z największych inwestycji drogowych, które roz­poczęliśmy w 2024 r., jest budowa po nowym śladzie drogi nr 747 od Lipska do Iłży. To ponad 30 km zupeł­nie nowej trasy. W tym roku ruszył też II etap moder­nizacji 10-kilometrowego odcinka drogi wojewódzkiej nr 634 w powiecie wołomińskim. Inny przykład to moder­nizacja drogi nr 721 między Piasecznem a Konstancinem. Inwestujemy także w budowę obwodnic mazowieckich miast. Gotowa jest już obwodnica Sierpca, wybieramy wykonawcę obwodnicy Mławy, ale też przygotowujemy się do innych dużych zadań, m.in. do budowy tras obwo­dowych Ostrołęki i Pilawy.

Obszary wiejskie to jeden z głównych adresatów programów wsparcia samorządu Mazowsza. Jaki był pod tym względem 2024 r.?

Janina Ewa Orzełowska: Ponad 20 programów wsparcia re­alizowanych w 2024 r. dało możliwość budowania ma­zowieckiej wspólnoty i znacznie przyczyniło się do ni­welowania dysproporcji rozwojowych. Wsłuchujemy się w głosy Mazowszan i wychodzimy naprzeciw ich oczeki­waniom realizując autorskie programy, które przekładają się na realne inwestycje, w głównej mierze na obszarach wiejskich. Konkretnym efektem udzielonego wsparcia jest realizacja takich zadań jak np.: rozbudowa Publicznej Szkoły Podstawowej w Gocławiu, budowa nowego mostu w miejscowości Krzemień Wieś czy przebudowa drogi powiatowej nr 2007W, tzw. Nadbużanki.

Możliwość pozyskania dofinansowania to często kluczo­wy argument za realizacją ważnych dla mieszkańców pro­jektów. Nie tylko tych dużych, których koszty są liczone w milionach złotych, lecz także mniejszych, społecznych inicjatyw, które mają ogromny wpływ na rozwój i inte­grację naszych lokalnych społeczności.

 Jeden z priorytetów samorządu Mazowsza to rozwój aktywności fizycznej wśród mieszkańców naszego regionu. Jakie działania za tym szły w ostatnim czasie?

Anna Brzezińska: Trzeba wymienić przede wszystkim pro­gram „Mazowsze dla sportu”, w którego ramach udzie­lamy samorządom gminnym z naszego regionu pomocy finansowej na budowę lub modernizację lokalnych obiek­tów sportowych. W latach 2018–2023 samorząd Mazow­sza przeznaczył na ten program 154 mln zł, a dzięki tym środkom wybudowano lub zmodernizowano 917 obiektów. Tegoroczna edycja „Mazowsza dla sportu” to kolejnych 51,3 mln zł i 275 beneficjentów.

Podejmowaliśmy również wiele innych działań na rzecz rozwoju aktywności fizycznej i sportu. To m.in.: aktywi­zacja mieszkańców Mazowsza do uprawiania sportu po­przez wspieranie inicjatyw sportowych w środowisku szkolnym, wiejskim, senioralnym oraz wśród osób z nie­pełnosprawnościami. Na te zadania w br. Samorząd Wo­jewództwa Mazowieckiego przeznaczył łącznie 22 mln zł. W ramach tej kwoty zawarto 379 umów, dzięki czemu udało się wesprzeć organizację kilkuset zawodów, imprez i przedsięwzięć o charakterze sportowym.

 Samorządowi Mazowsza podlega wiele instytucji kultury. Jak w ich przypadku można byłoby podsumować mijający rok?

Wiesław Raboszuk: Ten rok był wyjątkowy dla instytucji kul­tury podlegających samorządowi Mazowsza. Dzięki histo­rycznemu budżetowi – aż 202 mln zł – mogliśmy zrealizo­wać wiele inwestycji i programów wspierających kulturę w regionie. W ramach „Mazowsze dla zabytków” przeka­zaliśmy 13,8 mln zł, na „Mazowsze dla miejsc pamięci” – 2 mln zł, a kolejne 2 mln zł przeznaczyliśmy na zakup instrumentów muzycznych dla mazowieckich orkiestr. Szczególną popularnością cieszyły się MAZOpikniki – cykl wydarzeń plenerowych, które łączyły kulturę, trady­cję i rozrywkę, integrując lokalne społeczności. To właśnie dzięki takim inicjatywom kultura staje się bardziej dostęp­na. Nie można też pominąć prestiżowej Nagrody Norwi­da, która po raz kolejny uhonorowała wybitnych artystów związanych z Mazowszem. To wyróżnienie podkreśla, jak ważną rolę odgrywają twórcy i artyści w budowaniu tożsa­mości regionalnej.

Rok 2024 potwierdził, że Mazowsze jest liderem w pro­mocji i rozwoju kultury. Samorząd województwa inwe­stuje zarówno w jej przyszłość, jak i ochronę dziedzictwa.

ROZMAWIAŁ: JACEK KRZEMIŃSKI

Materiał partnera

fot. Daniela-Jovanovska-Hristovska/Getty Images

Według danych Wojewódzkiego Inspektoratu Weterynarii na Mazowszu działają obecnie 23 schroniska, a pod ich opieką jest ponad 13 tys. zwierząt. Do tego dodajmy jeszcze setki czworonożnych podopiecznych organizacji społecznych, które także angażują się w pomoc bezdomnym zwierzętom. Potrzebujących pomocy pupili jest sporo, a ich liczba stale rośnie. Naprzeciw temu problemowi wychodzi Sejmik Województwa Mazowieckiego.

Jak zauważa marszałek Adam Struzik, walka z bezdomnością zwierząt jest kosztowna i niezwykle trudna. – Nasz program jest skonstruowany tak, aby poza odciążeniem finansowym gmin wspierać je również w organizacji akcji edukacyjnych.

Właśnie ruszył nabór wniosków do kolejnej już edycji programu „Mazowsze dla zwierząt”. Jego celem jest wsparcie finansowe gmin w działaniach dążących do ograniczenia bezdomności zwierząt, zmniejszenia niekontrolowanego rozmnażania psów i kotów oraz działania edukacyjne. Dofinansowanie może wynieść do 30 tys. zł, a wnioski można składać do 6 grudnia.

Jak podkreśla wicemarszałek Rafał Rajkowski zwierzęta domowe wymagają troski i opieki ze strony ludzi. –Powinniśmy zapobiegać ich bezdomności, pomagać tym, które zostały bez opiekuna. Dzięki naszemu programowi gminy będą mogły pozyskać środki m.in. na czipowanie czworonogów, ich sterylizację czy akcje edukacyjne skierowane do mieszkańców.

Jak możemy pomóc?

Najbardziej powszechną formą pomocy jest adopcja, jednak należy pamiętać, by była przemyślana.

Inne wsparcie to domy tymczasowe. – W ramach domu tymczasowego osoby prywatne zobowiązują się do sprawowania pieczy nad psem lub kotem do czasu znalezienia jego opiekuna albo nowego domu. W czasie pobytu zwierzęcia w domu tymczasowym my jako stowarzyszenie pokrywamy wszystkie koszty jego pobytu: wyżywienia, leczenia weterynaryjnego czy behawiorysty, jeśli zajdzie taka potrzeba. Zapewniamy także wszelkie niezbędne akcesoria, np. podkłady, obroże, smycze, zabawki – mówi Katarzyna Borowa-Szwarc ze Stowarzyszenia Bezdomniaki Żabiowolskie. Stowarzyszenie działa na terenie gminy Żabia Wola (powiat grodziski) i jest małą organizacją wolontariacką. Każdy z jej członków pracuje na co dzień zawodowo, a po pracy oraz w weekendy zajmuje się potrzebującymi zwierzętami.

Jaką zaletę mają domy tymczasowe? – Dają to, co najważniejsze, czyli opiekę i miłość. Zwierzęta przebywające w domach tymczasowych są lepiej zaopiekowane, bo nie przeżywają traumy schroniskowej. Mieszkają w domach, przebywają z ludźmi, często też z innymi zwierzętami. Dzięki temu, że zwierzę przebywa w warunkach domowych, a nie w schronisku, jesteśmy w stanie lepiej dopasować nowy dom do temperamentu i potrzeb zwierzęcia, a także przekazać adoptującemu więcej istotnych informacji o czworonogu – wyjaśnia Katarzyna Borowa-Szwarc. Ideę domów tymczasowych zachwala także Karolina Wiewórkowska ze schroniska w Korabiewicach. – W przypadku bezdomnych zwierząt kontakt z człowiekiem jest kluczowy. Nie warto oceniać psa tylko po tym, jak zachowuje się w schroniskowym boksie.

Finansowe zaopatrzenie

Zapewnienie pokarmu, leczenia, opieki weterynaryjnej, nieprzewidziane naprawy, opłaty za rachunki generują duże koszty. Lista wydatków i potrzeb jest długa. Samorząd Mazowsza wspiera gminy w walce z bezdomnością zwierząt. W tym roku wsparł blisko 250 placówek kwotą blisko 4 mln zł.

Cały artykuł jest dostępny na stronie mazovia.pl i w najnowszym numerze miesięcznika „Mazowsze. Serce Polski”.

https://mazovia.pl/pl/pismo-samorzadu-wojewodztwa-mazowieckiego/msp-nr-11-79-2024/zwierze-bez-domu-jak-mozemy-pomoc.html

Artykuł partnera

fot. Dariusz Ossowski

Jak zauważa marszałek Adam Struzik koła gospodyń wiejskich maja olbrzymi potencjał, który warto i trzeba pielęgnować – Tylko w tym roku wesprzemy ponad 1120 inicjatyw z całego Mazowsza. Dzięki nim obszary wiejskie zyskują na atrakcyjności, a mieszkańcy poznają się, integrują i wspólne dbają o swoje miejscowości. Nasze małe granty pomagają w codziennej działalności – podsumowuje marszałek.

Programy skierowane do kół gospodyń wiejskich cieszą się dużym zainteresowaniem. Tylko w tym roku do urzędu wpłynęły 1674 wnioski. – W regionie radomskim pomożemy w realizacji ponad 250 inicjatyw kół gospodyń wiejskich, fundacji i stowarzyszeń. To ponad 1,7 mln zł dofinansowania na projekty ważne dla lokalnych społeczności – podkreśla wicemarszałek Rafał Rajkowski.

Wiele z nich powstało w ostatnich latach. Tak jak Koło Gospodyń i Gospodarzy Wiejskich w Sobieniach Biskupich – Gdy zaczynaliśmy pięć lat temu mieliśmy 39 członków. Teraz jest drugie tyle – mówi Justyna Winiarek, przewodnicząca koła.

Liczba członkiń KGW „Żółwin na Obcasach” podwoiła się w dwa miesiące od rozpoczęcia jego działalności. Co więcej, są takie koła, do których zapisało się pół wsi, a nawet całe miejscowości.

– Gdy pojawił się pomysł, by powołać w naszej miejscowości koło gospodyń wiejskich, przeszłyśmy przez wieś z panią sołtys i mówiłyśmy o tym mieszkańcom. Odzew był ogromny, do koła zapisały się nie tylko wszystkie panie z naszej wsi, ale też wszyscy panowie – opowiada Agnieszka Pielat, przewodnicząca KGW w Pilichówku.

Kino plenerowe i kurs samoobrony

Dziś wiele z kół gospodyń to prężne, koedukacyjne stowarzyszenia z energicznymi liderkami, skupiające też młode osoby, działające na wielu polach.

W wielu mazowieckich wsiach jest jakieś miejsce, które można wykorzystać do organizacji różnych zajęć czy imprez. Ale żeby tam się coś działo, ktoś musi się tym zająć.

Tak działa KGW w Białobieli, które zorganizowało kino plenerowe, wyścigi na hulajnogach, konkurs na komiks, wycieczki, warsztaty świąteczne oraz cyklicznie „Grzybobranie”. KGW „Kampinoskie Baby” ma na swoim koncie m.in. plener artystyczny, rodzinne warsztaty malarskie, koncert z okazji Święta Niepodległości. Koło „Młode Rogozino wraz z Urzędem Gminy w Radzanowie zorganizowało Festiwal Tradycji i Kultury Wiejskiej. Członkinie KGW „Jagodzianki” w Bakule wybrały się na spływ kajakowy, a dzieciom urządziły imprezę andrzejkową.

Wyróżnia się również KGW „Żółwin na Obcasach”. Zorganizowało dotąd m.in. potańcówkę, wymiany roślin, warsztaty z sitodruku, aromaterapii.

– Chcemy zmienić stereotypowe myślenie o tym, jak działają i jaką rolę odgrywają koła gospodyń. Nie odrzucamy tradycji, ale pragniemy skupić się na potrzebach współczesnych kobiet, umacniać je i aktywizować. – mówi Sylwia Syrek, przewodnicząca KGW „Żółwin na Obcasach”.

Rowery i angielski

To samo mówi o sobie wiele innych kół gospodyń wiejskich, m.in. KGW „Nowe Iganianki” z Nowych Igań. – Przed założeniem naszego koła, nie znaliśmy się wzajemnie. I dzięki kołu poznaliśmy się – mówi Małgorzata Jarkowska, przewodnicząca KGW „Nowe Iganianki”. – Spotykamy się przy herbacie, żeby porozmawiać, pobyć ze sobą. To, co robimy wspólnie, bardzo nas jednoczy. I chcemy zintegrować wszystkich mieszkańców naszej miejscowości.

 Koło ma też dużo propozycji dla seniorów. – Chcemy w ten sposób wyciągnąć starsze osoby z domu, żeby mogły się spotkać, porozmawiać z innymi – tłumaczy przewodnicząca i dodaje przy tym – Mamy w naszym kole sporo osób chętnych do działania, zaangażowanych.

Pasieka i profilaktyka

Warto zwrócić też uwagę na KGW w Pilichówku. To maleńka wieś, licząca zaledwie 22 domy, ale jej koło to wzór godny naśladowania. Znane jest m.in. z pierwszej, założonej przez koło gospodyń wiejskich pasieki.

– Dzięki tej pasiece, którą pomogła nam uruchomić Fundacja Miód i Malina z Płońska, prowadzimy działalność edukacyjną. Organizujemy warsztaty pszczelarskie – i dla początkujących i dla zaawansowanych pszczelarzy, ale też dla tych, którzy pszczelarstwem się nie zajmują– opowiada Agnieszka Pielat, szefowa KGW w Pilichówku.

Członkowie koła angażują się w akcje charytatywne i współpracują m.in. ze szpitalem powiatowym w Płońsku, biorąc udział w piknikach profilaktycznych. – Zachęcamy innych do takich badań, bo wspólnie działając, możemy promować zdrowy styl życia – mówi pani Agnieszka.

Okazja do spotkań

KGiGW w Sobieniach Biskupich urządza m.in. Dni Seniora, a wraz z sołectwem – rodzinne pikniki.

– Na co dzień pracujemy i brakuje nam czasu na to, żeby się spotkać – mówi Justyna Winiarek, przewodnicząca tego koła. – Ale gdy robimy coś w ramach koła, to spotykamy się prawie codziennie. Czasem można się pośmiać, więc jest to też zabawa. Ale to także chęć zrobienia czegoś dla naszej społeczności – podsumowuje nasza rozmówczyni.

Wspieraniu działalności kół gospodyń wiejskich służy już od kilku lat realizowany przez samorząd województwa mazowieckiego program „Mazowsze dla kół gospodyń wiejskich”. W zeszłym roku budżet programu wynosił 5,5 mln zł, a w tym już ponad 6,7 mln zł. Oprócz tego samorząd Mazowsza corocznie przeprowadza konkurs na najlepsze KGW z regionu.

Cały materiał dostępny jest na stronie mazovia.pl oraz na łamach najnowszego numery miesięcznika Mazowsze serce Polski.

Artykuł partnera

Na Mazowszu przeprowadzono dziesiątki zbiórek darów i wpłat na rzecz powodzian. Organizowało lub współorganizowało je wiele samorządów z naszego regionu i innych mazowieckich instytucji.

Jak zauważa marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik Mazowszanie po raz kolejny okazali się solidarni z tymi, którzy nagle znaleźli się w bardzo trudnej sytuacji. – Należą się im za to słowa uznania i podziękowania. Oprócz takich pięknych, ludzkich zrywów potrzebne są jednak – na poziomie centralnym i samorządowym – kolejne rozwiązania systemowe, mające na celu zmniejszenie zagrożenia powodziowego i ograniczenie strat w razie powodzi.

W pomoc zaangażowały się też podlegle samorządowi województwa jednostki. Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego i Transportu Sanitarnego „Meditrans” tylko w swym pierwszym transporcie dla powodzian dostarczyła zalanym miejscowościom ponad 10 tys. kombinezonów ochronnych i wodę.

Wicemarszałek Rafał Rajkowski podkreślił, że po raz kolejny mieszkańcy pokazali ogromną solidarność. – W obliczu tragedii mieszkańcy Mazowsza zjednoczyli się i ruszyli z pomocą. Samorządy, organizacje wszyscy poczuli ogromną potrzebę wsparcia. Dziękuję wszystkim za to zaangażowanie. Pamiętajmy, że pomoc wciąż będzie potrzebna.  

Bohaterów było wielu

Paweł Miklarz, sołtys Żukowa. zorganizował wraz z druhami z żukowskiej OSP zbiórkę rzeczową dla powodzian. Poinformował o niej w mediach społecznościowych i po paru godzinach zaczęły napływać pierwsze dary.

— Z naszej jednostki OSP wszyscy w to się zaangażowali, pracy było mnóstwo, bo przekazywano nam bardzo dużo darów, trzeba było to segregować, pakować, przenosić i ładować do samochodów. Niektórzy z nas wzięli urlopy, żeby pomóc w zbiórce – opowiada Miklarz.

Do akcji żukowskiej OSP na rzecz powodzian, przyłączyło się wiele instytucji i osób z Żukowa oraz okolicznych miejscowości, w tym ochotnicze straże pożarne z Płońska, Postróża czy Sobanic, koła gospodyń wiejskich z Nacpolska i Kryska, sołtysi i mieszkańcy Sosenkowa oraz Nacpolska.

Bodzanów dla Bodzanowa

W pomoc powodzianom zaangażowali się również mieszkańcy gminy Bodzanów, prowadząc zbiórkę pod nazwą „Bodzanów dla Bodzanowa”

 — Zaczęło się od tego, że w niedzielę, 15 września, gdy na południu kraju zaczął się powodziowy dramat, dostałam mnóstwo telefonów od sołtysów z Polski, z którymi spotykam się podczas szkoleń i konferencji organizowanych przez Fundację Wspomagania Wsi – opowiada Kinga Witkowska, sołtyska Bodzanowa. – Pytali, czy mogą nam pomóc, bo nas zalało. A to chodziło o inny Bodzanów, pod Głuchołazami. Po kontakcie z jego sołtyską i z burmistrzem naszej gminy od razu wiedzieliśmy, co robić. Ogłosiliśmy zbiórkę rzeczową, a oprócz tego nasz urząd miasta i gminy uruchomił zbiórkę finansową na rzecz odbudowy Bodzanowa.

Na ratunek zalanym miejscowościom

Wielu Mazowszan włączyło się nie tylko w zbiórki, ale pojechało też pomagać powodzianom na miejscu. Nie brakowało oddolnych, wolontariackich inicjatyw. Emil Sawicki, pracownik Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego, a zarazem strażak z raszyńskiej OSP, skrzyknął kilkuosobową grupę ochotników. Wśród nich był Jakub Nadrzycki, ratownik z nowodworskiego WOPR i student III roku ratownictwa medycznego.

— Kuba załatwił zgodę prezesa Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego z Nowego Dworu na to, byśmy wzięli ze sobą karetkę, należącą do tego WOPR – opowiada Emil Sawicki.

Dla niego była to już kolejna akcja ratownicza, w której brał udział.

— Gdy usłyszałem o powodzi, od razu przyszło mi na myśl, żeby pomóc powodzianom — mówi Sawicki. Skrzyknięta przez niego grupą wyruszyła 16 września, o czwartej rano i przez kolejnych parę dni po kilkanaście godzin dziennie pomagała powodzianom. Pojechali do miejscowości położonych na południe od Kłodzka: Ołdrzykowic, Żelazna i Krosnowic

— W tych miejscowościach, w których pomagaliśmy, mieszkają głównie osoby starsze. One same nie miały sił, by np. wynieść zniszczone meble. Na przyjazd karetki trzeba było tam czekać po kilka godzin. W razie potrzeby udzielaliśmy więc pierwszej pomocy, opatrywaliśmy rany, zawoziliśmy ludzi do szpitala — opowiada Emil Sawicki.

Przede wszystkim zapobiegać

Dziś najbardziej potrzebna jest pomoc dla powodzian i odbudowa zniszczonych przez wodę miejscowości. Jednak już teraz trzeba przeanalizować przyczyny, skutki i przebieg tej powodzi oraz akcji ratowniczej. Tak, żeby móc zapobiegać kolejnym powodziom lub przynajmniej minimalizować ich skutki. Tym bardziej, że – jak wskazują klimatolodzy – jednym z efektów ocieplania się klimatu i związanych z tym zmian klimatycznych, jest coraz większa częstotliwość ekstremalnych zjawisk pogodowych.

By ich uniknąć lub co najmniej ograniczyć spowodowane przez nie szkody, potrzeba wielu działań, także ze strony samorządów. Chodzi nie tylko o to, żeby nie dopuszczały one do budowania nowych domów na terenach zalewowych, a także do osuszania – będących magazynami wody – mokradeł i do „prostowania” rzek. Olbrzymie znaczenie ma też tzw. mała retencja, polegająca m.in. na budowie małych, lokalnych zbiorników wodnych. Dzięki niej zmniejszamy nie tylko zagrożenie powodziowe, ale też ograniczamy skutki susz.

To samo można powiedzieć o terenach zielonych, których im więcej, tym lepiej. Na tych obszarach woda z opadów wsiąka w glebę i jest w niej magazynowana.

Samorząd Województwa Mazowieckiego wychodzi temu naprzeciw, nie tylko dofinansowując samorządom gminnym budowę i renowację zbiorników retencyjnych, ale też prowadząc od kilku lat program „Mazowsze dla klimatu”.

Cały artykuł dostępny jest na łamach najnowszego numeru miesięcznika „Mazowsze. Serce Polski” oraz na stronie mazovia.pl

Na Mazowszu przeprowadzono dziesiątki zbiórek darów i wpłat na rzecz powodzian. Organizowało lub współorganizowało je wiele samorządów z naszego regionu i innych mazowieckich instytucji.

Jak zauważa marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik Mazowszanie po raz kolejny okazali się solidarni z tymi, którzy nagle znaleźli się w bardzo trudnej sytuacji. – Należą się im za to słowa uznania i podziękowania. Oprócz takich pięknych, ludzkich zrywów potrzebne są jednak – na poziomie centralnym i samorządowym – kolejne rozwiązania systemowe, mające na celu zmniejszenie zagrożenia powodziowego i ograniczenie strat w razie powodzi.

W pomoc zaangażowały się też podlegle samorządowi województwa jednostki. Wojewódzka Stacja Pogotowia Ratunkowego i Transportu Sanitarnego „Meditrans” tylko w swym pierwszym transporcie dla powodzian dostarczyła zalanym miejscowościom ponad 10 tys. kombinezonów ochronnych i wodę.

Wicemarszałek Rafał Rajkowski podkreślił, że po raz kolejny mieszkańcy pokazali ogromną solidarność. – W obliczu tragedii mieszkańcy Mazowsza zjednoczyli się i ruszyli z pomocą. Samorządy, organizacje wszyscy poczuli ogromną potrzebę wsparcia. Dziękuję wszystkim za to zaangażowanie. Pamiętajmy, że pomoc wciąż będzie potrzebna.  

Bohaterów było wielu

Paweł Miklarz, sołtys Żukowa. zorganizował wraz z druhami z żukowskiej OSP zbiórkę rzeczową dla powodzian. Poinformował o niej w mediach społecznościowych i po paru godzinach zaczęły napływać pierwsze dary.

— Z naszej jednostki OSP wszyscy w to się zaangażowali, pracy było mnóstwo, bo przekazywano nam bardzo dużo darów, trzeba było to segregować, pakować, przenosić i ładować do samochodów. Niektórzy z nas wzięli urlopy, żeby pomóc w zbiórce – opowiada Miklarz.

Do akcji żukowskiej OSP na rzecz powodzian, przyłączyło się wiele instytucji i osób z Żukowa oraz okolicznych miejscowości, w tym ochotnicze straże pożarne z Płońska, Postróża czy Sobanic, koła gospodyń wiejskich z Nacpolska i Kryska, sołtysi i mieszkańcy Sosenkowa oraz Nacpolska.

Bodzanów dla Bodzanowa

W pomoc powodzianom zaangażowali się również mieszkańcy gminy Bodzanów, prowadząc zbiórkę pod nazwą „Bodzanów dla Bodzanowa”

 — Zaczęło się od tego, że w niedzielę, 15 września, gdy na południu kraju zaczął się powodziowy dramat, dostałam mnóstwo telefonów od sołtysów z Polski, z którymi spotykam się podczas szkoleń i konferencji organizowanych przez Fundację Wspomagania Wsi – opowiada Kinga Witkowska, sołtyska Bodzanowa. – Pytali, czy mogą nam pomóc, bo nas zalało. A to chodziło o inny Bodzanów, pod Głuchołazami. Po kontakcie z jego sołtyską i z burmistrzem naszej gminy od razu wiedzieliśmy, co robić. Ogłosiliśmy zbiórkę rzeczową, a oprócz tego nasz urząd miasta i gminy uruchomił zbiórkę finansową na rzecz odbudowy Bodzanowa.

Na ratunek zalanym miejscowościom

Wielu Mazowszan włączyło się nie tylko w zbiórki, ale pojechało też pomagać powodzianom na miejscu. Nie brakowało oddolnych, wolontariackich inicjatyw. Emil Sawicki, pracownik Urzędu Marszałkowskiego Województwa Mazowieckiego, a zarazem strażak z raszyńskiej OSP, skrzyknął kilkuosobową grupę ochotników. Wśród nich był Jakub Nadrzycki, ratownik z nowodworskiego WOPR i student III roku ratownictwa medycznego.

— Kuba załatwił zgodę prezesa Wodnego Ochotniczego Pogotowia Ratunkowego z Nowego Dworu na to, byśmy wzięli ze sobą karetkę, należącą do tego WOPR – opowiada Emil Sawicki.

Dla niego była to już kolejna akcja ratownicza, w której brał udział.

— Gdy usłyszałem o powodzi, od razu przyszło mi na myśl, żeby pomóc powodzianom — mówi Sawicki. Skrzyknięta przez niego grupą wyruszyła 16 września, o czwartej rano i przez kolejnych parę dni po kilkanaście godzin dziennie pomagała powodzianom. Pojechali do miejscowości położonych na południe od Kłodzka: Ołdrzykowic, Żelazna i Krosnowic

— W tych miejscowościach, w których pomagaliśmy, mieszkają głównie osoby starsze. One same nie miały sił, by np. wynieść zniszczone meble. Na przyjazd karetki trzeba było tam czekać po kilka godzin. W razie potrzeby udzielaliśmy więc pierwszej pomocy, opatrywaliśmy rany, zawoziliśmy ludzi do szpitala — opowiada Emil Sawicki.

Przede wszystkim zapobiegać

Dziś najbardziej potrzebna jest pomoc dla powodzian i odbudowa zniszczonych przez wodę miejscowości. Jednak już teraz trzeba przeanalizować przyczyny, skutki i przebieg tej powodzi oraz akcji ratowniczej. Tak, żeby móc zapobiegać kolejnym powodziom lub przynajmniej minimalizować ich skutki. Tym bardziej, że – jak wskazują klimatolodzy – jednym z efektów ocieplania się klimatu i związanych z tym zmian klimatycznych, jest coraz większa częstotliwość ekstremalnych zjawisk pogodowych.

By ich uniknąć lub co najmniej ograniczyć spowodowane przez nie szkody, potrzeba wielu działań, także ze strony samorządów. Chodzi nie tylko o to, żeby nie dopuszczały one do budowania nowych domów na terenach zalewowych, a także do osuszania – będących magazynami wody – mokradeł i do „prostowania” rzek. Olbrzymie znaczenie ma też tzw. mała retencja, polegająca m.in. na budowie małych, lokalnych zbiorników wodnych. Dzięki niej zmniejszamy nie tylko zagrożenie powodziowe, ale też ograniczamy skutki susz.

To samo można powiedzieć o terenach zielonych, których im więcej, tym lepiej. Na tych obszarach woda z opadów wsiąka w glebę i jest w niej magazynowana.

Samorząd Województwa Mazowieckiego wychodzi temu naprzeciw, nie tylko dofinansowując samorządom gminnym budowę i renowację zbiorników retencyjnych, ale też prowadząc od kilku lat program „Mazowsze dla klimatu”.

Cały artykuł dostępny jest na łamach najnowszego numeru miesięcznika „Mazowsze. Serce Polski” oraz na stronie mazovia.pl

Artykuł partnera

W tym roku wspólne świętowanie zakończenia żniw i prac polowych oraz dziękczynienie za tegoroczne plony zaplanowano na terenie Europejskiego Centrum Artystycznego im. F. Chopina w Sannikach.

Dożynki rozpoczną się formowaniem tradycyjnego korowodu dożynkowego (godz. 9:30) na ulicy Parkowej. Msza Święta pod przewodnictwem jego ekscelencji Ks. Bpa Wojciecha Osiała Biskupa Diecezji Łowickiej (godz. 11.00) oraz dzielnie się chlebem oficjalnie otworzy tegoroczne mazowieckie święto plonów.

Na uczestników czeka mnóstwo atrakcji. Będą konkursy, wystawy, zabawy dla dzieci oraz fantastyczne występy zespołów ludowych. Dla fanów sportu coś specjalnego – pokaz sztuk walk w wykonaniu Klubu ,,Fight K.O Team” z Gostynina.

Nie zabraknie też przysmaków dla fanów regionalnej kuchni. Będą mogli spróbować potraw przygotowanych przez koła gospodyń wiejskich, ale też skorzystać z oferty gastronomicznej Mazowieckiego Studia Kulinarnego specjalizującego się w zdrowej żywności.

Nie zabraknie też wielkich gwiazd wieczoru – na scenie pojawią się zespoły Kombii oraz Mazowsze (godz. 18.30), a wcześniej usłyszymy m.in. Regionalny Zespół Pieśni i Tańca „Sanniki” oraz kapelę podwórkową „Chłopaki do wzięcia”.

Do wspólnego świętowania zapraszają organizatorzy, partnerzy i patroni wydarzenia.

Więcej informacji o tegorocznych Dożynkach Województwa Mazowieckiego na mazovia.pl

Materiał partnera

Adam Struzik

Na swoich dotychczasowych funkcjach w zarządzie pozostali również wicemarszałkowie: Wiesław Raboszuk i Rafał Rajkowski oraz członkini Janina Ewa Orzełowska. Nową osobą w tym gronie jest natomiast Anna Katarzyna Brzezińska, która zastąpiła Elżbietę Lanc.

Najwyższy wynik w kraju

Marszałek Struzik uzyskał w wyborach samorządowych po raz kolejny najwyższy wynik nie tylko na Mazowszu, ale i całym w kraju, zdobywając aż 74 814 głosów.

– Dziękuję za poparcie wyborcom oraz koleżankom i kolegom radnym. Praca dla samorządu to zaszczyt i odpowiedzialność. Jestem dumny, że po raz kolejny została mi powierzona tak ważna i odpowiedzialna misja, co traktuję jako dowód zaufania i docenienia naszych dotychczasowych osiągnięć – podkreślił marszałek Adam Struzik.

Priorytety na nową kadencję

 - Naszymi priorytetami są: podnoszenie bezpieczeństwa, wspieranie służb ratowniczych, rozszerzanie programów wsparcia dla lokalnych samorządów, doposażenie mazowieckich szpitali, budowa ścieżek rowerowych w województwie, a także skuteczne wykorzystywanie środków unijnych - wymienia Adam Struzik.

Wiesław Raboszuk, wicemarszałek: - Jednym z najważniejszych priorytetów nowego zarządu województwa mazowieckiego będzie dalsze efektywne i skuteczne wdrażanie środków unijnych w naszym regionie. Dzięki czemu będziemy stymulować równomierny rozwój Mazowsza i wzmacniać mazowiecką gospodarkę.

 - Wśród naszych najważniejszych priorytetów jest walka z wykluczeniem komunikacyjnym na Mazowszu. Będziemy inwestować w nasze spółki kolejowe oraz infrastrukturę drogową – budowę obwodnic miast, a także budowę i remonty dróg - wymienia Rafał Rajkowski.

Janina Ewa Orzełowska: - Zdecydowanie stawiamy na podnoszenie bezpieczeństwa mieszkańców Mazowsza. Stąd dalszy rozwój naszych programów wsparcia skierowanych m.in. do mazowieckich strażaków. Będziemy też nadal aktywnie wspierać tereny wiejskie na Mazowszu, m.in. poprzez inwestycje i środki unijne.

- Naszym priorytetem będzie dalsze wsparcie dla młodych ludzi i seniorów, nadal będziemy inwestować w zdrowie Mazowszan, m.in. poprzez modernizację i doposażanie mazowieckich placówek służby zdrowia - podkreśla Anna Katarzyna Brzezińska.

kat,bdb

Zdjęcie ilustracyjne

Zarząd województwa mazowieckiego przeznaczył na realizację inwestycji 45 mln zł. Umowę dotacyjną podpisali dzisiaj marszałek Adam Struzik, wicemarszałek Rafał Rajkowski i burmistrz Kozienic Piotr Kozłowski.

Ambitny i potrzebny

Jak zaznacza marszałek Struzik, to bardzo ambitny i potrzebny projekt, który zmieni komunikacyjne oblicze regionu radomskiego i znacznie polepszy komfort podróżowania z i do Kozienic. – To jeden z czterech mazowieckich projektów linii kolejowych, które zostały zakwalifikowane do programu Kolej Plus. Chcemy wesprzeć i tę inwestycję niebagatelną kwotą 45 mln zł. To ogromna szansa na rozwój dla miasta i okolic – podkreśla marszałek.

Kolej w Kozienicach to temat, o którym mówi się od lat. Budowa linii kolejowej będzie oznaczała lepszy i szybszy dojazd do Radomia i Warszawy, ale także nowe możliwości rozwojowe dla miasta i powiatu. Wicemarszałek Rafał Rajkowski przypomina, że zgodę na dofinansowanie linii wyrazili radni województwa mazowieckiego. – Bez naszej pomocy finansowej projekt nie miałby szansy na powodzenie. Jego całkowita wartość to 321 mln zł, gminy muszą zapewnić 15-procentowy wkład własny do projektu. To aż 48 mln zł. Postanowiliśmy więc pomóc w realizacji tego ważnego dla mieszkańców Kozienic i ziemi radomskiej projektu. Nasz udział to 45 mln zł, czyli praktycznie całość wkładu własnego. Dokładnie tyle, aby zapewnić realizację i powodzenie tej inwestycji - wyjaśnia wicemarszałek.

Gmina z gminą

Liderem projektu „Kolej w Kozienicach – likwidacja regionalnego wykluczenia komunikacyjnego” jest tutejsza gmina. Do projektu przystąpiła również gmina Głowaczów, przez którą ma przebiegać trasa kolei. Oba samorządy wystąpiły do zarządu województwa z wnioskiem o wsparcie finansowe inwestycji.

Zgodnie z podpisaną umową samorząd województwa mazowieckiego przekaże gminie Kozienice, liderowi projektu, 45 mln zł w formie dotacji. Pieniądze będą przekazywane w latach 2026–2028.

kat, bdb

Podpisano już umowy na budowę

Dzięki planowanej rozbudowie powierzchnia użytkowa budynku zwiększy się o ponad 3800 m kw. Powstanie nowe skrzydło, w którym znajdą się m.in. sale wykładowe, pracownie praktycznej nauki zawodu oraz pomieszczenia socjalne i sanitarne. Powstanie także aula w formie łącznika. Projekt uwzględnia budowę parkingu podziemnego.

– To prawdziwa kuźnia profesjonalnych pracowników ochrony zdrowia, dlatego systematycznie ją wspieramy. W 2018r. zmodernizowaliśmy budynek na Placu Starego Miasta 10, który dziś jest wizytówką placówki. Teraz przyszła kolej na rozbudowę głównej siedziby szkoły właśnie przy ul. Kelles-Krauza 3 - przypomina marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik.

Deszczówka dla zieleni

Zgodnie z przygotowaną koncepcją generalny remont przejdzie też dotychczasowa siedziba szkoły. W trakcie prac zastosowana zostanie inteligentna technologia rozbiórki, która pozwoli na ponowne wykorzystanie odzyskanych materiałów. – To potrzebna inwestycja, która przyniesie wiele korzyści zarówno słuchaczom, jak i całej kadrze centrum. Budynek szkoły będzie nie tylko większy, ale też nowoczesny i energooszczędny. Zostaną tu zastosowane najnowsze rozwiązania architektoniczne, technologiczne i ekologiczne – podkreśla wicemarszałek Rafał Rajkowski.

Wśród ekologicznych rozwiązań będą m.in. recykling wody z instalacji sanitarnej, co pozwoli wykorzystać i zagospodarować deszczówkę do utrzymania zieleni  budynku. W projekcie zaplanowano również wykorzystanie energii odnawialnej poprzez zastosowanie paneli słonecznych i systemu odzyskiwania ciepła z wentylacji.

Dyrektor CKZiU w Radomiu Agnieszka Stolarczyk zaznacza, że wszystkie pracownie zaprojektowane są zgodnie z przepisami sanitarno-epidemiologicznymi i odzwierciedlają rzeczywiste warunki pracy w zawodach medycznych. – W projekcie uwzględniono pomieszczenia do indywidualnej pracy nauczycieli na każdym piętrze, funkcjonalny pokój nauczycielski z możliwością odpoczynku, przygotowania i spożycia posiłku, wygodne fotele na korytarzach, przestronne sale wykładowe oraz pracownie symulujące nowoczesne sale szpitalne, gdzie słuchacze uczą się w zawodzie opiekuna medycznego - wymienia dyrektor.

Prezydent Radomia uważa, że to jest historyczna chwila dla Radomia. - Tym bardziej, że dotyczy to ścisłego śródmieścia miasta, które wymaga rewitalizacji. To jest też inwestycja w szkolnictwo zawodowe, o które w Radomiu dbamy. Ostatnio pozyskaliśmy pieniądze zewnętrzne na trzy centra branżowe -przypomina Radosław Witkowski.

Przebudowa "Medyka" ma zakończyć się w czerwcu 2025 roku. Wykonawcą jest Budimex.

bdb,kat

Marszałek Struzik dziękował byłej właścicielce kamienicy w Rynku

Dzisiaj w obecności dziennikarzy, z udziałem przedstawicieli zarządu województwa i właścicieli obiektów, podpisano akt notarialny, który zwieńczył długie rozmowy i negocjacje na temat zakupu obu nieruchomości

Uratować zabytkowe kamienice

  - Mieliśmy przede wszystkim taki plan, aby te zabytkowe kamienice uratować, po drugie nadać im nowe funkcje w ramach procesu rewitalizacji. Zamiarem samorządu województwa jest to, aby stały się docelowo własnością Muzeum im. Jacka Malczewskiego z przeznaczeniem na jego cele statutowe. Co się tam znajdzie, przesądzimy w drodze analizy budowlanej oraz odpowiedniego ich zaprojektowania i przystosowania - mówi marszałek Adam Struzik. Przypomina, że całkiem niedawno - również w Rynku - otwarte zostało Muzeum Historii Radomia, a kamienice Gąski i Esterki, w których się znajduje, zostały odnowione za pieniądze budżetu Mazowsza. - Inwestujemy w województwie w kulturę, przeznaczają na 130 instytucji znaczące pieniądze. W ostatnim czasie dokonaliśmy kilku zakupów, przyjęcia darowizn w Warszawie, obiektów zabytkowych, po to, żeby przede wszystkim ratować te obiekty, ale też poszerzać możliwości instytucji kultury - wyjaśnia Adam Struzik.

Marszałek Struzik zaznacza, że co roku samorząd województwa mazowieckiego wydaje na inwestycje w kulturze setki milionów złotych. - Po wydatkach na infrastrukturę i ochronę zdrowia to jest trzeci tytuł inwestycyjny - podkreśla.

Śmiała decyzja

Decyzję o zakupie kamienic w Radomiu marszałek określa jako "śmiałą". - Po pierwsze są koszty zakupu, i to, że już na pierwszy rzut oka widać, że te inwestycje będą wymagały wielu milionów złotych, aby je uratować i nadać im nową funkcję - mówił marszałek Struzik dziękując jednocześnie właścicielom. - Myślę, że państwo podjęli dobrą decyzję i wierzę, że będziecie zadowoleni nie tylko z ceny, ale przede wszystkim z tego, że to będzie w rękach publicznych i że dołożymy wszelkich starań, by odzyskały swoją świetność i były miejscem atrakcyjnym dla radomian i dla turystów odwiedzających miasto - podsumował Adam Struzik.

Dotychczasowa właścicielka kamienicy przy Rynku 16 nie ukrywała, że nieruchomość ma dla niej wartość sentymentalną. - Ale cieszę się, że trafiła w ręce samorządu i będzie mogła służyć publicznym celom - zapewniała Małgorzata Lisiecka-Madej.

Historyczna chwila

Moment podpisania aktu notarialnego na sprzedaż nieruchomości wicemarszałek Rafał Rajkowski nazwał "historyczna chwilą". - Jeśli cofniemy się pamięcią do 2014 roku i przypomnimy sobie jak wyglądało Miasto Kazimierzowskie, a jak wygląda dzisiaj dzięki staraniom władz miasta i województwa, wydaje się, że ten ostatni element całej układanki, czyli kamienica, która straszyła, będzie zrewitalizowana, choć pewnie to potrwa kilka lat - mówił wicemarszałek. Jak dodał, pieniądze będą pochodzić z budżetu, ale nowy właściciel będzie też starał się o pozyskanie funduszy europejskich.

Kamienicę w Rynku 16 samorząd województwa mazowieckiego kupił za 2 mln zł, a przy Rwańskiej 1 - za 1 mln zł.

Kiedy płyta Rynku?

Aby ta część Miasta Kazimierzowskiego została w pełni zrewitalizowana trzeba jeszcze wybudować nową płytę Rynku. - Czekamy kiedy będzie można sięgać po środki unijne i kiedy będzie taka możliwość płyta to jest coś, na remont której będziemy wnioskować. Ale myślę, że także będziemy się starać o pieniądze na Piotrówkę. Bo mamy świadomość, że aby Rynek faktycznie tętnił życiem, to on musi być skomunikowany, zarówno z ulicą Żeromskiego, jak i z Piotrówką - przekonuje wiceprezydent Radomia Jerzy Zawodnik.

Bożena Dobrzyńska

 -